Bondia Aruba

news_item
Click to read more

Trahadornan y studiantenan Venezolano a protesta atrobe pa miho salario y a haci yamado pa un marcha riba 9 di april

1 day ago

(Infobae) – Tabata e di cuater mobilisacion te awo e aña aki. Trahadornan y studiantenan di Universidad Central di Venezuela (UCV) a tene nan di cuatro protesta di aña pa reclama mehoracion di salario. Ademas, nan a haci yamado pa un mobilisacion nobo riba 9 di april di aña aki rumbo na sede di Ehecutivo

www.bondia.com
news item

Trahadornan y studiantenan Venezolano a protesta atrobe pa miho salario y a haci yamado pa un marcha riba 9 di april

1 day ago

(Infobae) – Tabata e di cuater mobilisacion te awo e aña aki. Trahadornan y studiantenan di Universidad Central di Venezuela (UCV) a tene nan di cuatro protesta di aña pa reclama mehoracion di salario. Ademas, nan a haci yamado pa un mobilisacion nobo riba 9 di april di aña aki rumbo na sede di Ehecutivo na Caracas.

“Nos ta probecha di e oportunidad aki pa invita henter Venezuela 9 di april pa marcha pa Caracas, rumbo na Mira flores (sede di Ehecutivo), pa pidi e rumannan (Delcy y Jorge Rodriguez) un respuesta, unda e placa di tur Venezolano ta”, Jose Patines, secretario general di sindicato di Canciyer, a expresa.

E dia a cuminsa cu un asamblea na sede di UCV, sigui pa un marcha den area rond di universidad, unda manifestantenan a exigi un aumento di salario minimo, cu a keda na 130 bolivar pa cuater aña, ekivalente na 0,28 dollar pa luna segun cambio oficial di Banco Central di Venezuela.

Den añanan reciente, gobierno a priorisa pago di dos bonus na trahadornan publico, cu no ta impacta otro beneficio laboral y cu ta yega na 160 dollar, deposita den bolivar segun tasa oficial.

Patines a anuncia cu nan tambe lo exigi na presidente interino Delcy Rodriguez y presidente di Parlamento Jorge Rodriguez splicacion tocante e problemanan continuo cu suministro di awa y electricidad den e pais. “No sigui cu cuentonan, no sigui gaña Venezolanonan, si boso no por cu e cargo, entrega esaki”, el a agrega.

Valentine Sialoni, studiante di UCV, a expresa importancia di mantene presion pa mehora salario, estudio y condicionnan di bida y estudio. “Nan merece esaki den un pais cu semper a vale la pena”, el a declara.

Na februari, un famia tabatin mester di 645,6 dollar pa cubri gastonan basico di cuminda na Venezuela, segun Centro di Documentacion y Analisis di Federacion Venezolano di Maestronan (Cendas-FVM), cu a publica dialuna su calculacion di cantidad basico di cuminda.

E NGO a indica cu salario minimo ta cubri apenas 0,05% di costo di e cantidad aki, calcula pa cinco persona, loke ta ekivalente na 1.937 salario minimo mensual of 4,4 bonus di “guera economico”, un di e suplementonan cu gobierno ta paga cada luna.

Banco Central di Venezuela (BCV) a reporta cu e pais a registra un inflacion acumula di 51,9% den e prome dos luna di 2026, cu un subida di prijsnan di 14,6% na februari y 32,6% na januari.

 

news_item
Click to read more

Minister Wendrick Cicilia: Aruba ta avansa pa un mercado laboral impulsa pa data

1 day ago

Minister di turismo, Transporte y Labor mr. Wendrick Cicilia (AVP) ta anuncia un paso significativo den direccion di modernisacion e mercado laboral di Aruba, enfatisando e importancia di data pa formula maneho cu ta atende tanto e necesidadnan actual como tambe esunnan di futuro. Den e cuadro aki, Minister Wendrick Cicilia a reuni cu expertonan

www.bondia.com
news item

Minister Wendrick Cicilia: Aruba ta avansa pa un mercado laboral impulsa pa data

1 day ago

Minister di turismo, Transporte y Labor mr. Wendrick Cicilia (AVP) ta anuncia un paso significativo den direccion di modernisacion e mercado laboral di Aruba, enfatisando e importancia di data pa formula maneho cu ta atende tanto e necesidadnan actual como tambe esunnan di futuro.

Den e cuadro aki, Minister Wendrick Cicilia a reuni cu expertonan di Economische Bureau Amsterdam pa coordina e desaroyo di un modelo cu lo pronostica e necesidadnan di mercado laboral na Aruba. E iniciativa aki ta representa un innovacion significativo den maneho laboral, posicionando Aruba entre e poco teritorionan denter di Reino Hulandes cu tin un herment asina, segun un comunicado di gobierno.

E modelo aki lo centralisa e datonan cu ta distribui actualmente entre varios entidad manera DAO, DPL, DEZHI, DSA, DIMAS y SVb, facilitando un bista amplio di e mercado laboral. E herment aki lo haci posibel pa identifica e retonan, anticipa e necesidadnan pa sector y guia miho e forsa laboral den futuro pa loke ta trata e oportunidadnan existente.

“Pa construi un mercado laboral fuerte, nos mester depende riba datonan concreto. E modelo aki lo permiti nos tuma decisionnan miho informa y prepara miho pa futuro”, asina Minister Wendrick Cicilia a duna di conoce.

E siman aki, e expertonan a reuni cu diferente stakeholder cu a demostra un actitud positivo cu e iniciativa aki. Ta anticipa cu e modelo preliminar aki lo ta cla pa luna di juni.

 

news_item
Click to read more

Minister Geoffrey Wever a entrega e ley pa crea Fondo di Inversion na Parlamento

1 day ago

Minister di Finanzas, Asunto Economico y Sector Primario, mr. Geoffrey Wever (Futuro), ta anuncia cu diabierna ultimo a haci entrega oficial na Presidente di Parlamento di Aruba e concepto di ley pa crea un Fondo di Inversion pa Aruba, incluyendo e “Nader Rapport”. Despues cu Gobierno a prepara e ley pa crea e Fondo di

www.bondia.com
news item

Minister Geoffrey Wever a entrega e ley pa crea Fondo di Inversion na Parlamento

1 day ago

Minister di Finanzas, Asunto Economico y Sector Primario, mr. Geoffrey Wever (Futuro), ta anuncia cu diabierna ultimo a haci entrega oficial na Presidente di Parlamento di Aruba e concepto di ley pa crea un Fondo di Inversion pa Aruba, incluyendo e “Nader Rapport”.

Despues cu Gobierno a prepara e ley pa crea e Fondo di Inversion a mand’e pa conseho di Raad van Advies riba e concepto di ley, y despues cu Gobierno di Aruba a ricibi e conseho di Raad van Advies Gobierno a traha e “Nader Rapport”, cu diabierna ultimo a keda cla y a wordo entrega na Presidente di Parlamento Sr. Marlon Sneek. Parlamento awo lo por studia e ley pa crea e Fondo di Inversion y haci pregunta por escrito na Gobierno cu mester wordo contesta door di Gobierno, pa despues Presidente di Parlamento por pone un fecha pa e ley pa crea e Fondo di Inversion por wordo trata den Parlamento di Aruba.  Gabinete AVP-FUTURO ta cumpli cu e creacion di un Fondo di Desaroyo manera palabra den e Programa di Gobernacion 2025- 2028.

Articulo 39 di Ley di Comptabilidad ta prescribi cu un “begrotingsfonds” ta wordo crea via un ley. E Fondo di Inversion ta un instrumento di maneho di gobierno pa cada aña pone e sumanan publico disponibel y inverti esakinan na beneficio di Aruba su desaroyo.

Como instrumento di maneho e Fondo di Inversion lo facilita inversionnan di gobierno. Areanan di prioridad ta entre otro inversionnan den embeyecemento di tur districtonan, enseñanza, centro di Oranjestad y San Nicolas y vecindario, casnan social y pa adultonan mayor, transicion di energia y desaroyo di tereno di e ex- refineria.

Gobierno tin dos rol importante den desaroyo di Aruba. Banda di facilita e condicionnan necesario pa stimula inversionnan di sector priva, gobierno tambe tin cu duna contenido concreto na su rol di haci inversion. Inversion publico crea banda di actividadnan economico ta duna sector priva y inversionistanan internacional e confianza y siguransa necesario pa por sigui inverti den tur sectornan di nos economia. Esaki ta forma parti di e vision y maneho di Gabinete AVP-FUTURO pa duna e beneficio di desaroyo economico back na comunidad.

 

news_item
Click to read more

Cirugia Robotico

1 day ago

Mundo ta cambiando rapidamente. Nos ta wak esaki den casi tur area di nos bida diario. Fo’i AI potente, pa robot antonimo cu por haci varios trabao, nos tur ta sinti cambio ta biniendo mas y mas rapido. Un area unda e promesa di AI & Robotica ta sumamente grandi ta den veld di medicina.

www.bondia.com
news item

Cirugia Robotico

1 day ago

Mundo ta cambiando rapidamente. Nos ta wak esaki den casi tur area di nos bida diario. Fo’i AI potente, pa robot antonimo cu por haci varios trabao, nos tur ta sinti cambio ta biniendo mas y mas rapido. Un area unda e promesa di AI & Robotica ta sumamente grandi ta den veld di medicina.

Un presion inmenso, di un poblacion embeheciendo, gasto medico subiendo, y lista di espera mas y mas largo, ta indicando cu mester cuminsa pensa “outside the box” pa resolve e problemanan aki den un manera socialmente aceptable. Aunke pa hopi e siguiente lo zona manera un episodio di “Star Trek”, esta Cirugia Robotico, pa varios lugar na mundo e parti “Star Trek” aki no ta nada nobo. Den e articulo aki nos lo duna un resumen breve over cirugia robotico, y splica dicon esaki ta bay bira un parti cardinal di futuro medico rond mundo, y tambe di Aruba.

Kico ta Cirugia Robotico?

Nos tur conoce ciruhano medico humano, pa hopi specialista na Aruba, e ta costa mas cu 13 aña di estudio pa bira un ciruhano. Y te hasta asina, como hende, foutnan medico ta surgi, simplemente pasobra un ser humano tin cierto limitenan cu no por wordo surpasa.

Cirugia Robotico awendia ta unda tin un robot ultra-precies cu por haci cirugia “minimally invasive”, pero cu te ainda ta bao control di un ciruhano humano. Door cu e hermentnan robotico ta hopi mas precies y fini, por haci operacionnan cu un minimo cortamento. En teoria esaki lo cumbini un pacient hopi, door cu lo tin menos chens riba complicacion, perdida di sanger, y menos dia den hospital. Esaki lo traduci su mes den menos sufrimento humano, y menos gastonan pa e sistemanan social di salubridad.

Mas cu 12 aña caba di data

Recientemente na 2024, a keda publica un meta-analisis grandi, unda 12 aña di data di mas di 230 estudio a compara cirugia robotico cu esun di un cirugia humano, pa operacionnan oncologico.

(Hentere estudio y tur su detayenan por wordo lesa via e siguiente citation: Ricciardi R, Seshadri-Kreaden The COMPARE Study: Comparing Perioperative Outcomes of Oncologic Minimally Invasive Laparoscopic, da Vinci Robotic, and Open Procedures: A Systematic Review and Meta-analysis of the Evidence. Ann Surg. 2025 May 1;281(5):748-763. doi: 10.1097/SLA.0000000000006572.)

Compara cu cirugia regular (open surgery), e uso di cirugia robotico a resulta den 44% menos complicacion medico. Tambe pacientnan tawata tin 21% menos chens di mester transfusion di sanger, y finalmente tabata keda 1.9 dia menos largo den hospital. Dus pa e grupo di pacientnan oncologico aki nos ta wak cu siguramente por tin beneficionan significante cu bastante data su cientifico su tras.

Star Trek: Cirugia Robotico completamente autonomo

Na juli 2025, e hospital renombra Americano John Hopkins a publica resultado di un experimento unda un robot cirurgico a saca un galblaas for di un porco. Kico ta haci esaki remarcabel cu esaki a wordo haci completamente automatisa, sin ningun ayudo di un ser humano.

(Por lesa mas di esaki den e siguiente press release: Robot performs first realistic surgery without human help | Hub)

Segun publicacionnan den por ehempel Science, ta indica cu un robot cirurgico por wordo getrain riba miyones di videonan cirurgico, y cu esaki lo dura solamente un par di siman pa luna. Compara esaki cu 13 aña pa train un ciruhano humano y nos por wak varios bentaha.

Combina esaki cu e data di menos complicacionnan medico, y tambe cu robotica & AI ta sigui avansa mas y mas lihe, e ta solamente un cuestion di tempo, pa ora cu cirugia wordo automatisa por completo, cual lo tin beneficionan inmenso pa sociedad henter.

 

news_item
Click to read more

Sigfried “Siki” Koolman ta insisti cu e ta inocente: Defensa a pidi pa scucha testigo adicional

1 day ago

Na october aña pasa Sigfried “Siki” Koolman a ser sentencia na 10 aña di prison pa, entre otro, abuso sexual di menor, posesion di pornografia infantil y posesion ilegal di arma. Koolman y su ekipo di defensa a apela e sentencia aki. Durante un sesion ayera den Corte di Apelacion, Koolman y su abogado a

www.bondia.com
news item

Sigfried “Siki” Koolman ta insisti cu e ta inocente: Defensa a pidi pa scucha testigo adicional

1 day ago

Na october aña pasa Sigfried “Siki” Koolman a ser sentencia na 10 aña di prison pa, entre otro, abuso sexual di menor, posesion di pornografia infantil y posesion ilegal di arma. Koolman y su ekipo di defensa a apela e sentencia aki. Durante un sesion ayera den Corte di Apelacion, Koolman y su abogado a haci peticion na huesnan pa nan scucha un testigo adicional cu, segun nan, por cambia e curso di e caso.

Segun un portal di noticia local, abogado di Koolman, Sr. Rosenstand, a splica cu e testigo cu nan kier presenta no a ser scucha durante e proceso inicial, pero tin informacion cu ta contradeci elementonan importante di e acusacion.

Defensa di Koolman a argumenta cu derecho di un acusado pa un proceso husto ta inclui e oportunidad pa presenta tur testimonio relevante, y cu omiti e testigo aki por a afecta e resultado final.

E peticion pa scucha un testigo adicional ta hopi biaha un paso clave den preparacion pa apelacion. Si corte acepta, por tin audiencia nobo unda e testimonio lo ser evalua y posiblemente integra den e caso. Si corte rechasa e peticion, defensa ainda tin opcion pa sigui dilanti cu un apelacion formal, presentando argumento cu e falta di e testimonio a constitui un eror den e proceso.

Apelacion no ta un proceso automatico pa haci henter e caso di nobo, pero mas bien un revision di si e procedemento legal a ser sigui corectamente y si e evidencia ta sostene e condena. Sinembargo, ora tin reclamo cu evidencia importante no a ser considera, esaki por tin efecto den decision di corte superior. Den e caso di Koolman, e enfasis riba e testigo nobo ta mustra cu defensa ta basa gran parti di su strategia riba e punto aki.

Otro punto cu e abogado a trece dilanti ta e declaracion di e menor di edad cu a bay Hulanda, unda el a bisa na Polis cu su prome relacion sexual tabata prome cu su 16 aña. Segun Rosenstand, ni polis di Hulanda ni esunnan di Aruba no a investiga e asunto di forma corecto. El a indica cu niun no a puntra e persona cu e menor di edad a tene su prome relacion sexual cune, tocante edad ni otro circunstancia.

Segun e portal di noticia local a señala, defensa di Koolman a indica cu e declaracionnan di e menornan di edad no ta cuadra cu berdad y a hasta pidi pa un psicologo evalua un di e denunciantenan pa determina si e declaracionnan ta berdad of no. Segun e, por lo menos un di e hobennan por a ser presiona pa “papia berdad” y pa menciona nombernan, cu menasa manera “si no, bo ta bay na bo madrastra”. Esaki, segun e defensa, ta esencial pa yega na e berdad.

Finalmente, e abogado ta pone den duda e exactitud di e declaracionnan, mientras cu corte mester tuma un decision riba si lo bay di acuerdo cu e peticionnan presenta. E atencion publico awor ta dirigi riba loke lo pasa despues. Si corte concede e peticion, esaki por habri porta pa un evaluacion nobo di cierto evidencia.

E caso

Koolman a enfrenta ocho acusacion en total. E investigacion contra Koolman a inicia despues cu e abuso contra e victima R. a bira conoci ora cu su stiefmoeder a topa un mensahe sospechoso den su telefon. E abuso di e otro victima, W. a bira conoci pasobra R. mes a conta di e abuso di W.

Segun declaracionnan, Koolman tabata un figura familiar den bario. El a traha na aeropuerto y pa ex-prome minister di Aruba. E tabata biba den un trailer cu tabata caminda e victimanan tabata bay pa usa wi-fi y wak television. Tur cos tabata mustra normal, pero tras di esaki tabata tuma luga abuso cu a marca e victimanan y nan famia pa resto di nan bida.

Victima R., kende ta e victima principal, a indica cu e abuso a cuminsa tempo cu e tabatin cinco aña di edad. El conta cu Koolman a cuminsa mishi cune na su parti intimo y pecho, cu y sin paña y poco poco el a cuminsa bay mas leu te ora cu tempo e tabatin siete aña, penetracion sexual a tuma luga. Esaki a sigui te ora el a cumpli 13 aña.

R. a indica cu e no tabata durf bisa nada na su mayornan pasobra e tabatin miedo cu si e bisa algo, Koolman lo haci algo malo na su mama.

No solamente R. tabata victima di Koolman, pero su amiga, W., tambe a conta cu abuso contra dje a cuminsa tempo cu e tabatin ocho of nuebe aña.

Segun su declaracion, Koolman a haci “tur cos” cu e dos mucha. Den un relato impactante, W. a bisa cu ora Koolman tabata tene relacion sexual cune, R. mester a tene su mannan pa yud’e soporta e dolor.

Pa loke ta e otro acusacion, posesion di pornografia infantil, polis a descubri un link di pornografia infantil den telefon di Koolman. Koolman a insisti cu e nunca a busca ni cumpra tal material, solamente pornografia di adulto. Segun su splicacion, el a ricibi un link, pero no a logra habrie, y nunca a mira kico e tabata. No obstante, polis a haya material pornografico infantil y tambe potret y video intimo di victima R. tambe den su posesion, loke a reforsa e acusacion di posesion ilegal di material explicito cu menor di edad.

Polis tambe a descubri seis arma di candela den cas di Koolman. Aunke e tabata miembro di un club di tiro, por lo menos un arma no tabata registra na su nomber. Segun fiscal, manera cu e arma tabata ser warda tampoco no tabata sigur, y esey a pone e menornan di edad den peliger. Victima R. mes a conta cu el a haya arma den trailer y a traha video cune.

Abogado Rosenstand a ataca e testimonio di e victimanan y nan famia. Segun e, hopi parti no ta consistente, victimanan supuestamente tabata inventa of exagera, y nan relato no ta identico. El a trece dilanti cu stiefmoeder di R. supuestamente a bisa cu R. tabata sexualmente activo y cu tabatin hopi problema familiar pa motibo di un amigo nobo cada siman.

Despues di repasa e caso, hues a declara den su veredicto cu tin suficiente prueba pa sostene cu e acto di abuso efectivamente a tuma luga durante un periodo largo, y cu e daño sexual y mental ta profundo. El a remarca cu e declaracion di e victimanan ta similar y consistente den e detayenan cu ambos victima a trece dilanti.

Hues a enfatisa cu Koolman no a pensa riba e daño cu e lo causa na e dos victimanan y a pensa riba mes. Pa motibo di su actonan e victimanan a keda marca pa bida y lo mester continua busca ayudo y tratamento pa maneha e trauma.

Adicionalmente hues a señala cu un di e victimanan, R., ta den tratamento psicologico intensivo y ainda ta sufri di pesadiya pa motibo di e trauma cu el a biba.

Mirando e gravedad di e caso, hues a sigui e peticion di Ministerio Publico y a impone un castigo di 10 aña di prison, kitando loke el a sinta caba. Adicionalmente e peticion pa compensacion pa daño y perhuicio entrega pa famia di ambos victima tambe a ser aproba pa hues.