Bondia Aruba

news_item
Click to read more

Destaho pa estudio di ferry Aruba-Corsou para despues cu ofertanan a supera presupuesto cu mas di 20%

about 9 hours ago

E plan pa establece un conexion di ferry pa pasahero entre Aruba y Corsou a enfrenta un retraso despues cu Gobierno di Aruba a para e proceso di destaho pa e estudio cu mester determina factibilidad di e servicio. E ofertanan presenta pa empresanan di consultoria a resulta mas di 20% mas halto cu e

www.bondia.com
news item

Destaho pa estudio di ferry Aruba-Corsou para despues cu ofertanan a supera presupuesto cu mas di 20%

about 9 hours ago

E plan pa establece un conexion di ferry pa pasahero entre Aruba y Corsou a enfrenta un retraso despues cu Gobierno di Aruba a para e proceso di destaho pa e estudio cu mester determina factibilidad di e servicio. E ofertanan presenta pa empresanan di consultoria a resulta mas di 20% mas halto cu e presupuesto disponibel, haciendo cu e proceso no por a continua bao di reglanan di contratacion publico. E proyecto mes no ta cancela, pero e retraso ta pone presion riba e planificacion original pa introduci e conexion pa final di 2027.

E informacion a ser reporta recientemente pa publicacion maritimo Hulandes Schuttevaer y ta cuadra cu un aviso anterior tocante suspension di e proceso. Segun e informacion disponibel, Gobierno di Aruba a para e destaho despues cu a constata cu tur e ofertanan ricibi tabata supera e presupuesto calcula cu mas di 20%. Bao di e reglanan aplicabel, e diferencia tabata demasiado grandi pa continua cu asignacion dentro di e mesun procedemento.

E contratiempo ta importante pasobra e estudio no tabata trata solamente di investiga si un ferry entre Aruba y Corsou ta factibel. E encargo tabata inclui tambe preparacion y ehecucion di e siguiente fase: un “Request for Proposals” pa busca y selecciona un operador cu eventualmente por ofrece e servicio.

Gobierno di Aruba a publica e destaho pa e estudio na februari di 2026 via Directie Economische Zaken, Handel en Industrie (DEZHI). E descripcion oficial di e encargo tabata inclui un analisis di condicionnan publico, economico, huridico y tecnico relaciona cu un conexion di ferry pa pasahero, ademas di un prome evaluacion di factibilidad. E consultor selecciona lo mester a prepara, ehecuta y completa tambe e proceso pa seleccion di un operador apropiado.

Segun e kalender original, e encargo tabata programa pa cuminsa 1 di april 2026 y continua te 26 di februari 2027. Empresanan interesa mester a entrega nan oferta pa mas tarda 20 di maart. Gobierno tabata busca un consultor cu experiencia den estudio di factibilidad, proyecto di infrastructura of transporte, proceso di destaho y preferiblemente proyecto maritimo of ferry. Experiencia den estado insular chikito of un contexto comparabel tambe tabata ser considera un bentaha.

E estudio ta un paso fundamental prome cu Aruba y Corsou por pasa pa operacion concreto. Entre otro, mester determina si tin suficiente demanda pa sostene e servicio, cual infrastructura portuario ta necesario, cual rekisito legal y tecnico ta aplica y si e modelo financiero por resulta sostenibel. Ademas, un eventual operador mester por cumpli cu condicionnan necesario pa ofrece un servicio confiabel entre e dos isla.

E iniciativa pa un ferry entre Aruba y Corsou a haya un impulso nobo na final di 2025. Na december di e aña ey, gobiernonan di ambos pais a anuncia formalmente cu nan lo traha hunto riba desaroyo di e conexion. Conseho di Minister di Aruba y di Corsou a aproba un Plan di Accion, mientras Hulanda a pone financiamento disponibel pa e prome fase via Landspakket.

E meta tabata pa fortalece conexion economico y social entre e dos isla y crea un alternativa adicional pa transporte regional. E plan tabata enfoca riba un conexion maritimo cu por contribui na mobilidad, turismo y actividad economico entre Aruba y Corsou. Na momento di e anuncio, e intencion tabata cu, despues di un resultado positivo di e estudio, por pasa pa seleccion di un operador.

E idea di un conexion maritimo regular ta particularmente relevante pasobra transporte di pasahero entre Aruba y Corsou actualmente ta depende principalmente di avion. Un ferry por agrega un opcion adicional pa residente y bishitante, aunke su competitividad finalmente lo depende di factornan manera prijs di ticket, duracion di biahe, frecuencia, facilidad di embarcacion y desembarcacion y localidad di e terminalnan.

Na mesun momento, un conexion di e tipo aki ta mas complica cu solamente pone un boto den servicio. E estudio prepara pa gobierno mester considera entre otro operacion di haf, mobilidad, regulacion y diferente condicion tecnico y economico. E documentonan di destaho tabata pidi explicitamente experiencia den proyecto maritimo y conocemento di operacion portuario y legislacion relevante.

E proyecto tambe ta forma parti di un esfuerso mas amplio pa explora posibilidadnan pa transporte di persona entre Aruba y Corsou. Documentacion relaciona cu Landspakket ya tabata inclui exploracion di e posibilidadnan aki como un resultado desea dentro di e agenda economico di Aruba. Un rapport anterior di implementacion a indica cu e proceso pa un fast ferry tabata enfrenta retraso mientras tabata spera decision na Corsou, aunke na e momento ey e expectativa tabata cu e retraso ainda no lo afecta e resultado final.

Desde e anuncio conhunto di december 2025, ambos gobierno a presenta e ferry manera un proyecto di cooperacion regional. E enfoke tabata no solamente riba transporte, pero tambe riba posibilidad pa fortalece relacion economico, turismo y mobilidad entre e dos isla. Financiamento Hulandes pa e fase inicial a permiti pa pasa di discusion general pa preparacion di un estudio y un proceso formal di seleccion.

Sinembargo, e problema cu e destaho ta cambia e calendario. Segun e informacion mas reciente, seleccion di un operador tabata relaciona cu finalisacion di e encargo di consultoria na februari di 2027. Cu e prome proceso awor para, e preparacion pa seleccion di operador tampoco por sigui manera tabata ser programa. Segun Schuttevaer, e retraso ta pone e meta pa cuminsa e servicio pa final di 2027 bao di presion, mientras cu comienso di 2028 ta awor e fecha mas trempan proyecta pa e ferry por cuminsa opera.

Esaki no ta nifica cu gobierno a pone un punto final na e proyecto. Loke a para ta e procedemento actual di destaho pa e encargo di consultoria. E iniciativa pa un ferry entre Aruba y Corsou ta sigui existi y e apoyo financiero pa e fase inicial tampoco a desaparece segun e informacion publica disponibel.

E siguiente paso ta depende awor di decision cu Gobierno di Aruba lo tuma tocante e encargo. Un posibilidad ta adapta e alcance di e estudio pa baha costo y despues inicia un proceso nobo. Otro posibilidad ta busca mas fondo pa permiti un destaho nobo cu un presupuesto mas halto. Cualkier di e opcionnan lo rekeri un proceso adicional, cu por afecta e kalender di e proyecto completo.

Ademas, e estudio mes ainda mester ser ehecuta prome cu por determina definitivamente si e conexion ta suficientemente factibel. E resultado mester duna un miho bista di demanda spera, costo operacional y infrastructural y e condicionnan necesario pa un operador priva por ofrece e servicio di forma sostenibel.

Pa Aruba, un ferry cu Corsou por crea un conexion adicional cu un di su socio regional mas cercano y reduci dependencia exclusivo riba transporte aereo pa pasahero entre e dos isla. E posible efecto economico, sinembargo, lo depende di e modelo final y di si e servicio por ofrece un combinacion competitivo di prijs, frecuencia, duracion y confiabilidad.

E retraso actual consecuentemente no ta determina ainda futuro di e ferry, pero si ta pone un obstaculo nobo den un fase crucial di e proyecto. Prome cu por papia di un fecha definitivo pa inicio di servicio, gobierno mester reinicia e proceso pa e estudio, completa e evaluacion di factibilidad y despues pasa pa seleccion di un operador. Mientras e proyecto ta sigui riba mesa, e posibilidad pa un ferry entre Aruba y Corsou cuminsa opera pa final di 2027 ta bira cada bes menos probable.

 

news_item
Click to read more

ACF ta pusha pa proteccion di UNESCO pa henter Aruba

about 9 hours ago

Bon Dia Aruba a reporta recientemente tocante e advertencia central den Aruba Conservation Foundation (ACF) su rapport anual pa 2025, unda a enfatisa cu construccion ilegal, turismo sin regula, cambio politico y un escasez di empleado ta poniendo presion riba e fundacion su habilidad di por proteha naturalesa di Aruba. E advertencia aki tabata un

www.bondia.com
news item

ACF ta pusha pa proteccion di UNESCO pa henter Aruba

about 9 hours ago

Bon Dia Aruba a reporta recientemente tocante e advertencia central den Aruba Conservation Foundation (ACF) su rapport anual pa 2025, unda a enfatisa cu construccion ilegal, turismo sin regula, cambio politico y un escasez di empleado ta poniendo presion riba e fundacion su habilidad di por proteha naturalesa di Aruba.

E advertencia aki tabata un punto central, sinembargo e rapport mes tin mas cu 60 pagina y tin varios otro seccion cu ta merece atencion, ambos pa motibo cu nan ta demostra con ACF ta purbando di responde na e presion cu e ta describi y pa motibo cu nan ta trece dilanti pregunta tocante con Aruba lo maneha su herencia natural den futuro.

Un empuhe pa reconocimento di UNESCO pa henter e isla

Un di e partinan significante di e rapport ta un proposicion cu por cambia con ta goberna henter Aruba su naturalesa, no solamente e areanan cu ACF ta maneha caba. Bao liderazgo di UNESCO Aruba, un proposicion di varios stakeholder pa designa henter e isla como un UNESCO Man and the Biosphere Reserve a keda consolida y refina na 2025, y ta den schedule pa evaluacion y aprobacion na 2026.

ACF ta describi e designacion aki como un meta strategico dentro di su propio Multi-Annual Corporate Strategy 2023-232, explicitamente ilustra como un manera pa promove balans entre turismo, crecemento economico y naturalesa – e mesun balans cu e fundacion su advertencianan ta sugeri ta falta actualmente. Si aproba, e rapport ta bisa, Aruba lo bira un “laboratorio bibo” pa desaroyo sostenibel den Caribe, cu ACf su areanan protegi terestre, marino y na costa formando e fundeshi di un maneho sostenibel pa henter e isla. Esaki ta merece atencion na 2026: e ta un di e mecanismonan describi den e rapport cu por mara politica di gobierno na metanan di conservacion mas aleu cu un solo fundacion of un solo administracion.

E rapport tambe ta demostra cu ACF no solamente ta reaccionando na desaroyo ilegal – e ta activamente trece dilanti preocupacion tocante iniciativanan lidera pa gobierno. Varios ministerio ta explorando aquacultura marino y Fish Aggregation Devices (FADs) pa fortalece seguridad di cuminda.

ACF ta bisa cu e tipo di desaroyonan aki por tin impacto negativo significante riba ecosistemanan marino y megafauna si no maneha esaki cautelosamente, y cu el a trece e preocupacionnan aki dilanti na gobierno via varios reunion y documento informativo, argumentando cu un maneho sostenibel ta esencial pa proteha biodiversidad pa ambos generacionnan actual y futuro.

Esaki ta un detaye util pa compronde e rol di ACF: e fundacion no ta simplemente maneha un parke, tambe e tin un funcion como consehero ken su opinion tocante proyectonan economico nacional no semper ta alinea cu e direccion cu gobierno ta considera inicialmente.

Dos documento specifico referencia den e rapport ta duna e advertencia general tocante rancho, pier y desaroyo na costa ilegal, creando un fundeshi documenta na luga di simplemente haci un declaracion general.

E prome documento ta un scan ambiental na 2023. Ora cu ACF a reevalua e sitio di e scan na 2025, e cantidad di especie documenta a doba for di 48 pa 92 – incluyendo especienan proteha y den peliger. E di dos ta un rapport yama Reef Island Impact Report prepara den contesta na un desaroyo recreacional cu tabata expandiendo – incluyendo rancho ilegal y pier, ademas di area di acceso pa bishitante sin regulacion.

E rapport aki a pone enfasis riba loke ACF ta yama “Power of Three”: e interconexion ecologico entre mangel, yerba di lama y coral reef haya na e sitionan aki, y tabata entrega specificamente pa duna un base pa wanta permisonan di explotacion riba e islanan. Ambos documento, hunto cu e caso den corte tocante e desaroyo proponi na Isla di Oro menciona den ACF su advertencia anterior, ta mustra un fundacion cu cada biaha ta haci mas uso di evaluacion cientifico como un herment pa sostene su accion contra presion cu e no por stop cu forsa so.

Mayoria di ACF su progreso di conservacion tangibel na 2025 a tuma luga bao awa, via e proyecto “Turning the Tide – un piloto cu financiamento di EU RESEMBID cu a core for di 2023 te 2025 den partnership cu Wageningen University & Research, Universidad di Aruba y e fundacion ScubbleBubbles. E proyecto a test intervencion pa restauracion di ambos mangel y coral, y 2025 a marca e conclusion di su fase formalmente financia.

Di banda di coral, boluntarionan a yuda mantene y planta fragmento riba structuranan di reef artificial, cu un sesion di monitoreo den e aña pa provee un actualisacion di e status di e piloto prome cu e porcion a clausura. Di banda di mangel, un contratista externo a completa trabao di excavacion pa restaura fluho di awa, mientras cu 5 evento di boluntario – cu participacion di 75 persona en total – a sigui coba canal dentro di e mangelnan mes, cada un despues di un sesion educativo tocante ecologia di mangel.

Por separa, financia pa Blue Marine Foundation, ACF a cuminsa un programa di restauracion di yerba di lama na Mangel Halto na 2025, completando un evaluacion di zona di restauracion y ta cuminsando un test inicial, cu mas test plania pa 2026.

ACF tambe a sigui mas monitoreo rutinario pero esencial manera encuesta di coral na 10 di 12 sitio di referencia, sigui guianan internacional GCRMN, 23 buceo pa atende cu lionfish cu a saca 201 di e pisca invasivo fuera di Arikok y sosten pa Aruba su Marine Mammal Foundation den responde na varios caso cu a mira durante e aña, incluyendo di un bayena y dolfijn.

Pa educacion specificamente, ACF a cuminsa tambe rediseña su presentacionnan na scol pa alinea directamente cu Aruba su standard di curriculum, conoci como Kerndoelen, moviendo for di e dialogo di conscientisacion dirigi na modulonan structura cu ta sostene loke docentenan ya caba ta rekeri di sina. Un programa comunitario nobo, Naturalesa ta Papia, tambe a keda lansa na 2025, deliberadamente limita na 40 participante pa cada sesion pa preserva e calidad di participacion na luga di duna prioridad na participacion maximo.

Finalmente, e rapport ta documenta un fundacion cu ta inverti den su propio capacidad a largo plaso. ACF a cuminsa negocia su prome Collective Labor Agreement cu sindicato di trahadornan na 2025, aunke te ainda esaki no ta finalisa, a introduci seguro di salud complementario y a aplica un ahuste di inflacion na salario di empleadonan cu tin mas tempo bao empleo.

Fisicamente, a reconstrui e entrada di parke Vader Piet como Arikok su prome edificio completamente ‘off-grid’, operando bao energia solar y construccion a cuminsa riba un Conservation Building and Workshop nobo, mientras trabao di preparacion a sigui riba plannan futuro pa diversifica entrada di ACF.

Ora tuma tur e informacionnan aki hunto, e detayenan aki ta completa e imagen cu nos a cuminsa mira den e prome articulo: banda di e advertencianan tocante kico ta bayendo malo, ACF su rapport tambe ta documenta un fundacion cu ta activamente construyendo e hermentnan cientifico, legal, educacional y institucional cu e tin mester pa responde.

 

news_item
Click to read more

Gobierno di Corsou ta haya orden pa paga funcionario casi 418.000 florin den salario atrasa

about 9 hours ago

(Curacaochronicle) – Gobierno di Corsou a ser ordena pa paga un funcionario publico 417.963 florin bruto den salario atrasa, ademas di interes legal, despues cu Corte di Funcionario Publico a determina cu Gobierno no a actua riba su demanda formal pa pago. Corte a conclui cu falta di reaccion di Gobierno riba e notificacion formal

www.bondia.com
news item

Gobierno di Corsou ta haya orden pa paga funcionario casi 418.000 florin den salario atrasa

about 9 hours ago

(Curacaochronicle) – Gobierno di Corsou a ser ordena pa paga un funcionario publico 417.963 florin bruto den salario atrasa, ademas di interes legal, despues cu Corte di Funcionario Publico a determina cu Gobierno no a actua riba su demanda formal pa pago.

Corte a conclui cu falta di reaccion di Gobierno riba e notificacion formal y peticion pa pago di e empleado mester ser considera como un rechaso pa tuma un decision of accion.

E rechaso ey a keda anula pa Corte.

En bes di manda e asunto back pa Gobierno pa tuma un otro decision, hues a dicidi di resolve e disputa directamente. Corte a establece e reclamo salarial bruto di e empleado na 417.963 florin.

Mester aumento e suma cu interes legal calcula cumisando 1 di augustus 2025 te ora tur e placa a ser paga completamente. Ora e sentencia bira definitivo, Corte lo emiti un orden pa ehecuta e pago.

Corte a determina cu reclamo ainda tabata valido

Un punto importante den e proceso tabata si e funcionario ainda tabatin derecho pa cuestiona falta di accion di Gobierno despues di un procedemento anterior relaciona cu implementacion di su nombramento.

Corte a conclui cu si.

Segun e sentencia, e peticion mas reciente tabata diferente den naturaleza for di e anterior, y e cantidad di tempo cu a pasa den e caso tambe tabata relevante.

P’esey, e obhecion di e empleado a ser declara admisible y funda.

E veredicto ta representa un condena financiero considerable contra Gobierno di Corsou y ta subraya cu un falta prolonga di accion riba reclamonan salarial di funcionarionan publico por porfin resulta den intervencion directo di Corte.

 

news_item
Click to read more

Iran a ehecuta mas di 500 persona na 2026

about 9 hours ago

(AFP) – Iran a ehecuta mas di 500 persona te awo e aña aki, despues di un ola nobo di colgamento den dianan recien, a pesar cu presidente Mericano, Donald Trump a urgi e republica Islamico pa stop cu ehecucionnan, un grupo di derecho a bisa diahuebs. Iran a ehecuta al menos 511 persona te

www.bondia.com
news item

Iran a ehecuta mas di 500 persona na 2026

about 9 hours ago

(AFP) – Iran a ehecuta mas di 500 persona te awo e aña aki, despues di un ola nobo di colgamento den dianan recien, a pesar cu presidente Mericano, Donald Trump a urgi e republica Islamico pa stop cu ehecucionnan, un grupo di derecho a bisa diahuebs.

Iran a ehecuta al menos 511 persona te awo na 2026, segun NGO basa na Noruega, Iran Human Rights, incluyendo al menos 29 persona en conexion cu protesta anti-gobierno na januari.

Al menos 16 hende muhe ta entre esnan ehecuta y al menos 13 “prisonero politico” afilia cu gruponan di oposicion prohibi, e organisacion a bisa.

Activistanan ta acusa Iran di usa castigo capital como manera pa intimida e poblacion despues di e protestanan y e guera contra Merca y Israel cu a inicia dia 28 di februari.

“Tur ehecucion, sin importa e cargo, tin un proposito domestico cla – pa crea miedo y preveni protesta nobo,” director di IHR, Mahmood Amiry-Moghaddam a bisa AFP.

“Nos ta hopi preocupa cu e tendencia aki por empeora den proximo lunanan,” a agrega.

Desde cu ehecucion den tempo di guera a reanuda dia 19 di maart, tambe a ehecuta dos persona en conexion cu e protesta “Muhe. Bida. Libertad” di 2022.

Diamars, Trump a skirbi riba Truth Social cu “e Republica Islamico di Iran fracasa no ta pagando segmentonan grandi di nan ehercito, mientras na mes momento ta matando manifestante, hasta ora nan no ta manifestando, na nivelnan nunca mira antes.”

“Ta un crisis humanitario di proporcion epico, y mester par’e AWO,” el a agrega.

Amiry-Moghaddam a bisa cu durante e guera, comunidad internacional a enfoca riba reapertura di Estrecho di Hormuz y e conflicto, dunando “autoridadnan mas espacio pa ehecuta manifestante, prisonero politico y otronan sentencia na morto.”

El a elogia e comentarionan di Trump, bisando cu “mas atencion ta eleva e costo politico pa e republica Islamico.”

IHR ta bisa cu centenares mas di manifestante a keda sentencia na morto of ta enfrentando cargo cu por resulta den castigo di morto, incluyendo mas di 70 na Isfahan, e ciudad principal den centro di Iran, cu a mira protesta intenso na januari.

Segun Amnesty International, Iran a ehecuta al menos 2.159 persona na 2025. Pero autoridadnan awo ta parce di ta intensificando ehecucion di manifestante y otronan considera prisonero politico durante e conflicto.

Mas di 30 nacion, incluyendo Francia, Reino Uni y Canada, e luna aki a condena e uso di castigo capital di Iran, bisando cu e republica Islamico ta ehecutando manifestante pa “silencia disidencia,”

Medionan estatal Irani e siman aki a anuncia ehecucion di Majid Adineh, aresta en conexion cu e protesta na januari 2026 na Karaj pafo di Teheran, mientras varios otro a keda ehecuta den e dianan siguiente despues di condena incluyendo asesinato y robo arma.

 

news_item
Click to read more

Johannes Wilhelmus Alexander Hermans

about 9 hours ago

Nos ta anuncia e fayecimento di: Mihor conosi como “Jan”. *01-03-1950 ~ †22-08-2026 Na Nomber di su Casa : Carla Hermans Yiu nan: Jessica Hermans y famia Raymond Hermans Maikel Hermans y famia E cremashon a tuma luga den seno familiar.    

www.bondia.com
news item

Johannes Wilhelmus Alexander Hermans

about 9 hours ago

Nos ta anuncia e fayecimento di:

E cremashon a tuma luga den seno familiar.