Bondia Aruba

news_item
Click to read more

Invasieve insecten in plantencontainer leggen gebrek aan controle op import bloot

about 6 hours ago

Een tarantula op Aruba? Dat was de informatie die de ronde deed nadat een container met planten voor hotel Secrets in Seroe Colorado op het eiland was aangekomen. De container zou invasieve insecten hebben bevat die met de planten waren meegekomen, waarna geruime tijd is geprobeerd deze te bestrijden. Het betreft informatie die grotendeels buiten

www.bondia.com
news item

Invasieve insecten in plantencontainer leggen gebrek aan controle op import bloot

about 6 hours ago

Een tarantula op Aruba? Dat was de informatie die de ronde deed nadat een container met planten voor hotel Secrets in Seroe Colorado op het eiland was aangekomen. De container zou invasieve insecten hebben bevat die met de planten waren meegekomen, waarna geruime tijd is geprobeerd deze te bestrijden.

Het betreft informatie die grotendeels buiten de publiciteit is gebleven en waarover de autoriteiten nauwelijks informatie hebben verstrekt. Sterker nog, de Directie Natuur en Milieu (DNM) was hierover niet officieel geïnformeerd en ook de Directie Landbouw, Veeteelt en Visserij (DLVV) kon slechts beperkt informatie geven.

Volgens DNM had de dienst via informele weg vernomen dat er grote spinnen uit de container met geïmporteerde planten kwamen toen de deuren werden geopend. Of het daadwerkelijk om tarantula’s ging, kon niet worden bevestigd. Evenmin is bekend welke maatregelen precies zijn genomen om de insecten te bestrijden. “Wat wij hebben gehoord, is dat er enkele monsters zijn genomen. Verder reikte de informatie niet,” aldus DNM.

Bon Dia Aruba nam ook contact op met de Aruba Conservation Foundation (ACF), die eveneens niet officieel was geïnformeerd over de mogelijke komst van invasieve insecten via de plantencontainer. Juist deze organisatie, die zich bezighoudt met natuurbehoud op Aruba, volgt de ontwikkelingen met grote belangstelling.

Conservatiedirecteur Natasha Silva vertelde aan Bon Dia Aruba dat invasieve soorten voor ACF een ernstig probleem vormen. Volgens haar komen deze niet alleen via plantencontainers het eiland binnen, maar ook door de invoer van exotische dieren.

“Ik maak mij eigenlijk niet zo’n zorgen over een tarantula. Zelfs als die uit een container zou ontsnappen, is de kans klein dat hij op Aruba kan overleven. Andere insectensoorten zijn veel zorgwekkender. De import van tropische planten brengt nu eenmaal het risico met zich mee dat invasieve insecten worden ingevoerd. Die kunnen zich zelfs in de zakken met aarde bevinden waarin de planten worden vervoerd. De beste manier om de invoer van invasieve soorten te voorkomen, is door planten lokaal te kweken in plaats van ze te importeren.”

Silva benadrukt wel dat een tarantula volgens haar geen langdurige bedreiging vormt voor Aruba, terwijl andere spinnen- en insectensoorten dat wel kunnen zijn.

Zowel ACF als DLVV wijzen erop dat de import van planten momenteel onvoldoende is gereguleerd. De Veterinaire Dienst werkt bij de invoer van dieren volgens de internationale CITES-overeenkomst, maar voor de invoer van planten bestaat geen vergelijkbaar en duidelijk wettelijk kader.

DLVV heeft inmiddels een wetsvoorstel opgesteld dat momenteel bij de Directie Wetgeving ligt om dit probleem aan te pakken. Volgens de toelichting laat de ontwikkeling van Aruba zien dat economische groei hand in hand is gegaan met de invoer van invasieve soorten, waaronder insecten die schadelijk zijn voor de vegetatie.

Aruba verschilt hierin van Curaçao en Bonaire doordat het eiland een veel droger klimaat kent en geen oceaanklimaat heeft. Het semi-aride klimaat, met lange droge periodes die bovendien worden versterkt door klimaatverandering, heeft grote gevolgen voor de inheemse vegetatie. De biodiversiteit op het land is relatief beperkt en de invoer van runderen en geiten vanaf de zeventiende eeuw heeft de natuurlijke regeneratie van de vegetatie ernstig aangetast. Ook de afhankelijkheid van landbouw en de aloë-industrie tot het begin van de twintigste eeuw heeft de kwaliteit van de bodem negatief beïnvloed, met gevolgen voor de plantengroei.

De endemische vlinder behoort volgens DLVV tot de slachtoffers van deze veranderingen. Door de groei van het toerisme nam de behoefte aan landschapsverfraaiing toe en werden steeds meer planten geïmporteerd. Uit onderzoeken blijkt dat de invoer van palmbomen en andere grote bomen voor de aankleding van hotels verschillende invasieve soorten naar Aruba heeft gebracht.

Al in 1998 werd vastgesteld dat diverse plagen die verbonden waren aan geïmporteerde vegetatie gevolgen hadden voor Aruba. Het ging daarbij om plagen die in andere landen al aanzienlijke economische schade hadden veroorzaakt.

Volgens de analyse van DLVV heeft het droge klimaat van Aruba en de geïsoleerde ligging, omringd door zee, er lange tijd voor gezorgd dat veel invasieve soorten zich hier niet blijvend konden vestigen. Door de toenemende ontwikkeling van infrastructuur, hotels en woningbouw is echter steeds minder natuurgebied overgebleven. Het gebrek aan milieuregelgeving, gecombineerd met deze ontwikkelingen, heeft ertoe bijgedragen dat verschillende invasieve soorten zich inmiddels wel op Aruba hebben gevestigd, waaronder de Giant African Land Snail, de Agave Weevil en de Red Palm Mite.

DLVV wijst erop dat vroegtijdig ingrijpen wordt bemoeilijkt doordat er onvoldoende communicatie bestaat tussen de ABC-eilanden over deze problematiek. Daarnaast ontbreekt vaak officiële bevestiging van de aanwezigheid van bepaalde soorten, omdat er geen erkend laboratorium beschikbaar is om de plagen vast te stellen. Ondertussen blijft de aantasting van de lokale vegetatie voortduren.

DLVV werd in 1979 opgericht om toezicht te houden op de primaire sector. Een fytosanitair beleid – gericht op maatregelen en controles om te voorkomen dat planten en plantaardige producten zoals groenten, fruit, bloemen, zaden en bomen besmet raken met ziekten en plagen – behoort echter niet tot de officiële taken van de dienst.

Ook de inspectie van plantaardige producten bij binnenkomst aan de grens, het opsporen van nieuwe plagen en het bestrijden daarvan maken formeel geen deel uit van de verantwoordelijkheden van DLVV.

Al in 2009 werd de verantwoordelijke minister gewezen op deze problematiek, naar aanleiding van de dreiging van de Red Palm Weevil. Reeds in 1981 werd een eerste poging gedaan om een fytosanitair systeem op te zetten. Met ondersteuning van de Voedsel- en Landbouworganisatie van de Verenigde Naties (FAO) werd destijds een plan ontwikkeld voor een quarantainevoorziening voor planten. Dat plan werd uiteindelijk echter nooit uitgevoerd.

Sindsdien wordt geprobeerd om een fytosanitaire wet voor Aruba in te voeren.

Juist door het ontbreken van een dergelijke wet hebben de bevoegde instanties momenteel geen volledig zicht op wat het eiland binnenkomt, bijvoorbeeld wanneer containers met planten worden geïmporteerd voor hotelprojecten.

Bon Dia Aruba wacht nog op aanvullende informatie van de Directie Volksgezondheid over deze kwestie. In een volgende editie zal de krant nader ingaan op het wetsvoorstel voor de invoering van een fytosanitair beleid, dat moet voorkomen dat potentieel gevaarlijke soorten – waaronder spinnen of andere invasieve organismen – een bedreiging vormen voor het milieu van Aruba.

 

news_item
Click to read more

Ta Basta waarschuwt: Vermeende pedofiel zocht via Snapchat contact met minderjarigen

about 6 hours ago

Onlangs heeft Stichting End Child Abuse (SECA) via haar Facebookpagina Ta Basta een waarschuwing gepubliceerd over een zaak waarbij een persoon, die wordt verdacht van pedofilie, volgens de beschuldigingen via Snapchat contact zocht met minderjarigen met seksuele bedoelingen. Volgens de organisatie heeft de gedeelde informatie geleid tot de identificatie van de verdachte, waarna de zaak

www.bondia.com
news item

Ta Basta waarschuwt: Vermeende pedofiel zocht via Snapchat contact met minderjarigen

about 6 hours ago

Onlangs heeft Stichting End Child Abuse (SECA) via haar Facebookpagina Ta Basta een waarschuwing gepubliceerd over een zaak waarbij een persoon, die wordt verdacht van pedofilie, volgens de beschuldigingen via Snapchat contact zocht met minderjarigen met seksuele bedoelingen. Volgens de organisatie heeft de gedeelde informatie geleid tot de identificatie van de verdachte, waarna de zaak is gemeld bij de bevoegde autoriteiten.

De zaak, die de afgelopen dagen voor grote bezorgdheid en verontwaardiging binnen de gemeenschap heeft gezorgd, kwam aan het licht nadat een minderjarige zijn ouders had verteld dat een gebruiker op Snapchat regelmatig contact met hem opnam en vragen stelde die zij als vreemd en ongepast beschouwden.

Volgens de informatie die aan de organisatie werd verstrekt, merkten de ouders dat de gesprekken zich niet beperkten tot vriendschappelijk contact, maar dat de vragen steeds persoonlijker en seksueler van aard werden. Dit veroorzaakte grote onrust binnen het gezin, dat onmiddellijk begon te onderzoeken wat er precies aan de hand was.

Om het minderjarige kind te beschermen en te achterhalen wie zich achter het Snapchat-account schuilhield, zetten de ouders de communicatie voort en deden zij zich voor als hun kind. Tijdens de uitwisseling van berichten zou de verdachte, volgens schermafbeeldingen die Ta Basta samen met de waarschuwing publiceerde, het minderjarige kind geld hebben aangeboden, expliciete inhoud hebben gedeeld en hebben geprobeerd een ontmoeting te regelen zonder medeweten van de ouders.

Het verzamelde bewijsmateriaal baarde ernstige zorgen, vooral omdat het gedrag dat uit de berichten naar voren kwam overeenkomt met patronen die internationaal vaak worden gezien bij online grooming: de praktijk waarbij een volwassene het vertrouwen van een minderjarige probeert te winnen met als doel seksuele uitbuiting.

Volgens de organisatie deden de ouders aangifte bij de bevoegde autoriteiten en namen zij tevens contact op met Ta Basta om de gemeenschap te waarschuwen en te voorkomen dat andere minderjarigen in een soortgelijke situatie terecht zouden komen.

Volgens informatie die Ta Basta openbaar maakte, ontving de organisatie al binnen twee uur na het plaatsen van de waarschuwing op sociale media het eerste bericht met informatie over de identiteit van de vermeende pedofiel. Kort daarna volgden meer meldingen. Binnen minder dan een uur kwamen volgens Ta Basta meerdere personen onafhankelijk van elkaar met dezelfde informatie over dezelfde persoon.

De organisatie meldde dat zij tien berichten en vier telefoontjes ontving met consistente informatie. Volgens Ta Basta maakten deze gegevens het mogelijk vast te stellen wie vermoedelijk achter het in de melding genoemde Snapchat-account schuilgaat.

“Alle informatie wijst naar dezelfde persoon. Wij hebben aanwijzingen over wie hij is, waar hij woont, waar hij werkt en welke plaatsen hij regelmatig bezoekt,” aldus Ta Basta in haar verklaring over de zaak.

Al het verzamelde materiaal, waaronder digitale bewijzen, foto’s, video’s en andere beschikbare gegevens, is overgedragen aan de autoriteiten voor verder onderzoek.

Volgens Ta Basta gaat het om een persoon die in het verleden al eens is aangehouden in verband met een vermoedelijk zedendelict tegen een minderjarige.

De zaak heeft een golf van reacties binnen de gemeenschap veroorzaakt die nauwelijks te negeren is.

In honderden reacties en opmerkingen uitten veel inwoners hun frustratie over wat zij zien als een gebrek aan snelheid bij de behandeling van zaken waarbij de veiligheid van kinderen in het geding is. Verschillende reacties stelden de vraag hoe het mogelijk is dat een melding van een dergelijke ernstige aard niet onmiddellijk wordt opgepakt, terwijl anderen hun bezorgdheid uitten dat iedere vertraging ertoe kan leiden dat opnieuw een minderjarige slachtoffer wordt van de vermeende dader.

Een reactie vroeg zich af waarom onderzoeken naar zaken waarbij minderjarigen betrokken zijn niet altijd de hoogste prioriteit krijgen, zeker wanneer er digitaal bewijsmateriaal beschikbaar is. Een andere inwoner wees erop dat verdachten van zedendelicten eventuele vertragingen kunnen benutten om van verblijfplaats te veranderen, bewijsmateriaal te verwijderen of opnieuw contact te zoeken met minderjarigen.

De zaak heeft ook opnieuw de discussie aangewakkerd die Aruba al jarenlang voert over de effectiviteit van de straffen voor personen die worden veroordeeld voor seksuele misdrijven tegen minderjarigen. Verschillende inwoners stelden dat de herhaling van soortgelijke zaken erop wijst dat de huidige wetgeving onvoldoende afschrikwekkend werkt.

Een andere reactie pleitte voor de invoering van een openbaar register van zedendelinquenten, vergelijkbaar met systemen die bestaan in onder meer de Verenigde Staten en andere landen. Volgens voorstanders zou een dergelijk register ouders en de samenleving kunnen helpen om potentiële risico’s tijdig te herkennen.

Een ander onderwerp dat regelmatig terugkwam in de reacties was het gebruik van digitale platforms door minderjarigen. Daarbij werd niet alleen Snapchat genoemd, maar ook andere populaire platforms onder jongeren, waaronder het spel Roblox en diverse chat- en game-applicaties.

Internationale deskundigen op het gebied van online veiligheid waarschuwen al geruime tijd dat populaire digitale platforms onder jongeren regelmatig worden gebruikt door seksuele roofdieren om potentiële slachtoffers te benaderen. In veel gevallen begint het contact als een gewone vriendschap, waarna de gesprekken geleidelijk persoonlijker en uiteindelijk seksueel van aard worden.

Juist daarom benadrukken deskundigen het belang van toezicht op de online activiteiten van kinderen en jongeren, zonder daarbij hun privacy volledig te schenden. Open communicatie tussen ouders en kinderen wordt beschouwd als een van de meest effectieve middelen om signalen van gevaar in een vroeg stadium te herkennen.

Ta Basta benadrukte dat de snelheid waarmee de gemeenschap in deze zaak reageerde laat zien dat inwoners bereid zijn samen te werken wanneer de veiligheid van kinderen in gevaar is. De organisatie sprak haar dank uit aan iedereen die na de eerste publicatie informatie heeft gedeeld.

Tegelijkertijd erkende Ta Basta dat er wettelijke grenzen zijn die tijdens onderzoeken van deze aard moeten worden gerespecteerd. De organisatie legde uit dat het in het verleden openbaar maken van de identiteit van vermeende pedofielen vóór afronding van een strafrechtelijke procedure juridische complicaties heeft veroorzaakt. Om die reden probeert zij een evenwicht te vinden tussen het waarschuwen van de bevolking en het respecteren van het rechtsproces.

De zaak blijft voorlopig in handen van de bevoegde autoriteiten.

Volgens Ta Basta vormt deze zaak een belangrijke herinnering voor alle ouders op Aruba. In een tijd waarin kinderen een groot deel van hun dag doorbrengen op sociale media en andere online platforms, zijn toezicht en open communicatie tussen ouders en kinderen belangrijker dan ooit.

Deskundigen adviseren ouders om zich goed te verdiepen in de apps die hun kinderen gebruiken, regelmatig de privacy-instellingen en contacten op hun telefoon te controleren en met hen te praten over de gevaren die zij online kunnen tegenkomen. Verdachte signalen tijdig herkennen en een vertrouwensband opbouwen waarin kinderen zich veilig voelen om vervelende ervaringen te delen, kan het verschil maken tussen het voorkomen van een gevaarlijke situatie en het slachtoffer worden van misbruik. De bescherming van kinderen en jongeren in het digitale tijdperk is een gezamenlijke verantwoordelijkheid die begint binnen het gezin.

 

news_item
Click to read more

Colombia: Presidente electo ta duna gruponan arma un luna pa entrega

about 6 hours ago

(AFP) – Presidente electo di Colombia, e derechista Abelardo de la Espriella, diahuebs a duna e gruponan guerrillero di e pais un luna pa entrega, asumiendo un posicion duro tocante un asunto cu a yuda impuls’e na victoria. De la Espriella a gana eleccion presidencial diadomingo cu menos di un punto porcentual mientras Colombia ta

www.bondia.com
news item

Colombia: Presidente electo ta duna gruponan arma un luna pa entrega

about 6 hours ago

(AFP) – Presidente electo di Colombia, e derechista Abelardo de la Espriella, diahuebs a duna e gruponan guerrillero di e pais un luna pa entrega, asumiendo un posicion duro tocante un asunto cu a yuda impuls’e na victoria.

De la Espriella a gana eleccion presidencial diadomingo cu menos di un punto porcentual mientras Colombia ta sufri si nivelnan mas halto di violencia den un decada.

“Na tur esnan actuando pafo di ley, boso tin un luna pa regla boso sumision,” e abogado miyonario a bisa den su prome discurso desde cu resultadonan oficial a confirma su victoria electoral. “Den mi administracion, no ta bay tin oferta generoso ni concesionnan inaceptable manera esunnan cu boso a ricibi di e regimen cu awo ta yegando su fin,” el a agrega, haciendo referencia na e administracion saliente cu tabata faborece dialogo cu gruponan arma.

Durante campaña, e presidente electo a bisa AFP cu e tabata kier ehecuta campañanan di bombardeo contra guerrillanan y construi “mega-prison” manera esunnan di presidente Salvadoreño, Nayib Bukele.

E candidato iskierdista derota, Ivan Cepeda a adverti cu iskierda ta bay resorta na “desobediencia civil pacifico” si ta necesario, mientras a distancia su mes di violencia post-eleccion despues di e resultadonan di diadomingo.

De la Espriella tambe tin plan pa forma un aliansa militar cu Merca y Israel pa logra su metanan. Den un post riba X diaranson, el a bisa cu Colombia y Israel lo comparti un relacion “manera nunca antes” despues di papia cu minister di Exterior Israeli, Gideon Saar.

Den e discurso diahuebs, el a yama su victoria den eleccion un “triunfo epico.”

“El a bin di pueblo, contra e partidonan, contra planificacion politico, y contra establecimento,” el a bisa, agregando cu “mi no ta bay decepciona boso.”

Den un rapport publica diahuebs, Nacionnan Uni a bisa cu cultivo di droga na Colombia, e productor di cocaina mas grandi na mundo, a aumenta cu 3,5 porciento na 2024 compara cu e aña prome. Petro a purba sin exito pa negocia paz cu gruponan criminal, pero expertonan ta bisa cu e guerrillanan a usa e negociacionnan pa crece den forsa.

news_item
Click to read more

Netanyahu ta bisa cu Israel ta bay keda den sur di Libanon te ora Hezbollah desarma

about 6 hours ago

(AFP) – Prome minister Israeli, Benjamin Netanyahu a bisa diabierna cu Israel ta bay keda den sur di Libanon ta ora cu Hezbollah desarma, tiki despues di e anuncio na Washington di un marco di acuerdo cu Merca y Libanon. “Lo mas importante ta, prome cu tur cos, pa Israel keda den e zona di

www.bondia.com
news item

Netanyahu ta bisa cu Israel ta bay keda den sur di Libanon te ora Hezbollah desarma

about 6 hours ago

(AFP) – Prome minister Israeli, Benjamin Netanyahu a bisa diabierna cu Israel ta bay keda den sur di Libanon ta ora cu Hezbollah desarma, tiki despues di e anuncio na Washington di un marco di acuerdo cu Merca y Libanon.

“Lo mas importante ta, prome cu tur cos, pa Israel keda den e zona di seguridad den sur di Libanon. Esaki ta un logro mayor, y nos ta bay manten’e tanten cu Hezbollah no desarma,” Netanyahu a bisa den un video pre-graba comparti cu medionan Israeli tiki despues cu a anuncia e marco di acuerdo trilateral.

E acuerdo – di cual no a anuncia detaye – ta resultado di cinco ronda di negociacion na Washington cu meta pa caba cu decadas di hostilidad y simannan di bataya entre Israel y Hezbollah den sur di Libanon.

E acuerdo “ta cuminsa pone na lugar un marco pa paz y seguridad duradero,” Secretario di Estado Mericano, Marco Rubio a bisa na e ceremonia di firma.

Den su declaracion riba video, Netanyahu a agrega cu ehercito Israeli tambe lo permiti ehercito Libanes pa tuma control di teritorio den dos area.

“Nos ta implementando dos area pilto, ambos riba recomendacion di ehercito. Un ta completamente pafo di e zona di seguridad y sur di Riu Litani, mientras e otro ta nort di Litani,” un riu den sur di Libanon.

Netanyahu a agrega cu no lo permiti pa civilnan Libanes desplasa for di e “zona di seguridad” cu forsanan Israeli a establece den sur Libanon bolbe nan cas.

“Nos ta manteniendo e zona di seguridad original na tur momento, fuera di e rango di candela anti-tanki. Nos no ta permitiendo Hezbollah drent’e, ni nos ta permiti e poblacion civil pa drenta,” Netanyahu a bisa.

Hezbollah a hinca Libanon den e guera mas amplio den Medio Oriente dia 2 di maart cu raket contra Israel como vengansa di asesinato di Lider Supremo Irani, Ayatollah Ali Khamenei den atakenan Mericano-Israeli.

Despues Israel a lansa atakenan aereo y un invasion cu Libanon ta bisa a mata mas di 4.200 persona.

Bao presion di Merca, oficialnan Libanes a cuminsa negociacion directo cu Israel na april na Washington, y a anuncia un tregua dia 17 di april cu finalmente no a logra stop e combate.

E luna aki a declara un acuerdo nobo pa stop combate, cu Teheran insistiendo cu su deal cu Washington pa termina cu e conflicto mas amplio inicia pa Merca y Israel fin di februari mester inclui Libanon.

 

news_item
Click to read more

Segun comunicado di gobierno: A duna actualisacion tocante plan di accion di mantencion riba sistema di iluminacion na Piscina Olimpico Roly Bisslik

about 6 hours ago

Minister di Deporte, sra. mr. Gerlien Croes, ta informa cu instalacion di e total di seis (6) palonan di luz na Piscina Olimpico Roly Bisslik a wordo finalisa exitosamente como parti di un plan amplio di mantencion y renobacion cu lo y ta tuma luga na facilidadnan deportivo na Aruba. Recientemente, e prome tres (3)

www.bondia.com
news item

Segun comunicado di gobierno: A duna actualisacion tocante plan di accion di mantencion riba sistema di iluminacion na Piscina Olimpico Roly Bisslik

about 6 hours ago

Minister di Deporte, sra. mr. Gerlien Croes, ta informa cu instalacion di e total di seis (6) palonan di luz na Piscina Olimpico Roly Bisslik a wordo finalisa exitosamente como parti di un plan amplio di mantencion y renobacion cu lo y ta tuma luga na facilidadnan deportivo na Aruba.

Recientemente, e prome tres (3) palonan di luz a wordo renoba y instala, sigui pa instalacion y finalisacion di e otro tres (3), completando asina e proyecto di mantencion di iluminacion na e facilidad. E trabounan di mantencion y mehoracion a culmina algun dia pasa, resultando den un infrastructura mas moderno y sigur pa uzo di comunidad deportivo.

Minister Gerlien Croes a enfatisa e importancia di inversion continuo den mantencion di facilidadnan deportivo: “Como Ministerio di Deporte, nos ta reconoce cu infrastructura di calidad y sigur ta esencial pa promove participacion den deporte. Pa esey nos ta implementa y ehecuta un plan di mantencion pa garantisa cu nos comunidad por sigui practica deporte den un ambiente apropia”.

E sistema di iluminacion cu a ricibi su mantencion necesario lo contribui significativamente na siguridad, funcionalidad y accesibilidad di e piscina, permitiendo uzo mas amplio y eficiente, incluyendo durante oranan di anochi.

Minister Gerlien Croes ta reafirma su compromiso pa sigui inverti den infrastructura deportivo y pa sigui traha pa mehora e facilidadnan existente, cu e meta di promove un bida activo y saludabel na Aruba.