Bondia Aruba

news_item
Click to read more

Dia di Open house di NVM a atrae 66.000 posible cumprado mientras casi 14.500 cas a habri nan porta

about 16 hours ago

(NLTimes) – Dia di Open House di NVM, organisacion di makelaar, a atrae un cantidad grandi di hende diasabra. Alrededor di 66.000 posible comprador a bishita e casnan participante, mas cu durante e edicion anterior na maart, ora e evento a atrae 52.000 bishitante. Makelaar nan ta indica cu e tempo cla di diasabra probablemente

www.bondia.com
news item

Dia di Open house di NVM a atrae 66.000 posible cumprado mientras casi 14.500 cas a habri nan porta

about 16 hours ago

(NLTimes) – Dia di Open House di NVM, organisacion di makelaar, a atrae un cantidad grandi di hende diasabra. Alrededor di 66.000 posible comprador a bishita e casnan participante, mas cu durante e edicion anterior na maart, ora e evento a atrae 52.000 bishitante.

Makelaar nan ta indica cu e tempo cla di diasabra probablemente a yuda. Tambe mas propietario a habri nan propiedadnan pa bishita e biaha aki. Entre 11:00 di mainta y 3:00 di atardi, hendenan cu tabata buscando cas por a drenta casi 14.500 cas sin mester haci cita.

Un ola di propiedadnan di huur cu a ser poni na benta tambe a aumenta cantidad di cas disponible pa cumpra e aña aki. Na maart, apenas 8.900 cas na benta a participa.

Segun NVM, algun bishita a duna resultado inmediato. Na Rosmalen, un cas a ser bendi na bishitantenan e mesun diasabra atardi ey, mientras un oficina na Apeldoorn a reporta por lo menos tres oferta.

E cantidad mas halto di bishitante a keda registra na un cas na Arnhem, unda organisadornan a conta 66 bishitante.

 

news_item
Click to read more

Carlos Bermudez ta propone sistema automatisa pa taxistanan na aeropuerto

about 16 hours ago

Parlamentario di AVP, ing. Carlos Bermudez, ta propone introduccion di un sistema automatisa pa maneha e turno di taxistanan na aeropuerto, cu e meta di trece mas orden, transparencia y trankilidad. Durante un encuentro reciente cu CEO di Aruba Airport Authority, Sr. Jonny Andersen, Bermudez a presenta su preocupacionnan y algun propuesta pa mehora tanto

www.bondia.com
news item

Carlos Bermudez ta propone sistema automatisa pa taxistanan na aeropuerto

about 16 hours ago

Parlamentario di AVP, ing. Carlos Bermudez, ta propone introduccion di un sistema automatisa pa maneha e turno di taxistanan na aeropuerto, cu e meta di trece mas orden, transparencia y trankilidad.

Durante un encuentro reciente cu CEO di Aruba Airport Authority, Sr. Jonny Andersen, Bermudez a presenta su preocupacionnan y algun propuesta pa mehora tanto e sistema di parkeo como e condicionnan den e area di espera.

Segun Bermudez, e espacio di parkeo ta suficiente, pero e manera cu ta registra y maneha e turno di taxistanan mester wordo modernisa.

Actualmente, tin momento cu ta depende di e bon boluntad di un persona pa mantene un lista di taxistanan cu a yega y indica ken ta na beurt.

“Den e era digital cu nos ta biba, no ta hustificabel cu un servicio asina importante ta sigui depende di un lista manteni manualmente. Nos por uza tecnologia pa trece claridad y evita discusion innecesario,” Bermudez a expresa.

Pa duna su propuesta un base concreto, e parlamentario a tuma e iniciativa di solicita un cotizacion na un compania pa conoce e costo y e funcionamento di un sistema automatisa di maneho di turno, conoci como un taxi queue management system.

E sistema proponi lo uza camaranan cu ta reconoce e number di plachi di cada taxi, habri e gate y registra automaticamente su luga den e fila. Si un taxista mester sali pa un emergencia, e por uza un salida separa y e sistema lo elimina su registro automaticamente for di e fila.

Bermudez a indica cu den pasado a surgi discusion y pelea pa motibo di falta di un registro cla di e secuencia di yegada. Un sistema automatisa por contribui na preveni e situacionnan aki y duna cada taxista mas siguridad tocante su turno.

“Na final, nos taxistanan mester por concentra riba duna un bon servicio na nos bishitantenan. Un sistema cla y confiabel ta contribui na trankilidad entre nan y na calidad di e servicio,” e parlamentario a señala.

Mehoracion di e area di espera

Durante e encuentro, Bermudez a trece dilanti tambe e condicion di e edificio den e area caminda taxistanan ta warda, cu el a describi como deplorabel.

Segun e parlamentario, Andersen a sigura cu lo atende na mantencion di limpieza di e lugar.

Como un siguiente fase, despues di e automatizacion di e sistema, Bermudez a propone evalua e posibilidad di pone un food truck cerca di e area di espera. Esaki lo duna taxistanan acceso mas facil na cuminda y bebida durante e tempo cu nan ta warda pa duna servicio.

Alabes, e ta propone cu e entrada genera pa huur di e food truck por ser destina pa reduci e tarifa cu taxistanan ta paga pa duna servicio na aeropuerto.

Segun Bermudez, diferente taxista cu el a papia cu ne a indica cu nan ta evita bay aeropuerto precisamente pa motibo di e cobro aki.

Pa e parlamentario, ta importante evalua posibilidadnan pa reduci, y eventualmente elimina, e tarifa, cu e meta di stimula mas taxista pa duna servicio na aeropuerto.

Bermudez ta considera cu e propuestanan aki por contribui na un sistema mas eficiente y un ambiente di trabou mas adecua pa taxistanan, cu beneficio tambe pa e bishitantenan cu ta haci uzo di nan servicio.

 

news_item
Click to read more

Comunicado: AHATA: No ta di acuerdo cu e Plan di Implementacion di Turismo 2026-2031

about 16 hours ago

Aruba Hotel & Tourism Association a participa den 3 ronda di conversacion cu Minister di Turismo, Transporte, y Labor, y su conseheronan. Despues di cada ronda, e ministerio a sigui desaroya nan plan pa turismo. AHATA ta aprecia cu Minister kier implementa un rumbo nobo pa turismo, pero nos a expresa varios biaha cu nos

www.bondia.com
news item

Comunicado: AHATA: No ta di acuerdo cu e Plan di Implementacion di Turismo 2026-2031

about 16 hours ago

Aruba Hotel & Tourism Association a participa den 3 ronda di conversacion cu Minister di Turismo, Transporte, y Labor, y su conseheronan. Despues di cada ronda, e ministerio a sigui desaroya nan plan pa turismo. AHATA ta aprecia cu Minister kier implementa un rumbo nobo pa turismo, pero nos a expresa varios biaha cu nos no ta mira nos recomendacion refleha den e documento di gobierno.

E diferencianan principal entre e Plan di gobierno y AHATA su recomendacion, ta:

Gobierno su strategia ta pa sigui crece den cantidad di turista, mientras cu ta purba crece e contribucion financiero di cada turista. AHATA ta boga pa un strategia cu ta stop di crece e cantidad di bishitante y ta alinea entidadnan di turismo pa logra:

E Plan di gobierno ta inclui hisa varios impuesto den sector di turismo. AHATA ta observa cu gobierno mester enfoca riba nan maneho di entrada en bes di hisa impuesto pa esnan cu ta paga caba. Gobierno mester priorisa nan gastonan mas efectivamente y mehora control di cumplimento di impuesto. Un estudio di gobierno mes a revela cu 20% di Aruba su economia ta opera illegal, sin paga impuesto.

Gobierno tin intencion di crea varios organo nobo relaciona cu turismo den gobierno. AHATA ta boga pa evita di crea mas departamento y burocracia, y mehora efectividad di e structura existente.

Gobierno tin intencion di cera beach y lama un dia pa luna, locual expertonan di naturalesa no ta considera un medida efectivo pa regeneracion. En bes di un medida di “greenwashing” cu ta simbolico y no practico, AHATA ta boga pa controla e cantidad di bishitante cu ta yega Aruba, locual lo mitiga e presion di usuario riba nos beach y lama.

AHATA ta di opinion cu mester di un cambio urgente den strategia di turismo pa proteha e futuro di Aruba su industria principal y sigura e bienestar di nos comunidad. Ora nos participa den ronda di stakeholders, nos tin e expectativa cu ta balora nos recomendacion y ta tuma nos participacion y contribucion na serio. Nos ta lamenta cu e reunionnan pa strategia di turismo no a resulta na un plan cu ta inclui e vision di e representante di industria turistico.

 

news_item
Click to read more

SVb ta fia Gobierno Afl. 50 miyon na 3%: ken ta paga e diferencia?

about 16 hours ago

Tur trahado na Aruba ta obliga pa paga premie na SVb. E placa ey ta pa e pensioen y e beneficionan di e contribuyentenan, y p’esey e rendimento riba dje ta importante pa tur trahado y pensionado. Esaki ta dicon ta surgi pregunta tocante e prestamo nobo di Afl. 50 miyon cu SVb a duna

www.bondia.com
news item

SVb ta fia Gobierno Afl. 50 miyon na 3%: ken ta paga e diferencia?

about 16 hours ago

Tur trahado na Aruba ta obliga pa paga premie na SVb. E placa ey ta pa e pensioen y e beneficionan di e contribuyentenan, y p’esey e rendimento riba dje ta importante pa tur trahado y pensionado. Esaki ta dicon ta surgi pregunta tocante e prestamo nobo di Afl. 50 miyon cu SVb a duna Gobierno na un interes di 3%.

Kico a pasa?

Den Landsbesluit Financieringsbehoefte 2026-II (AB 2026 no. 21, di 21 di juli 2026), Gobierno a haya autorisacion pa fia te cu Afl. 50 miyon cerca SVb, den forma di un acuerdo di deposito a plaso. E interes ta 3% pa aña, di 1 di augustus 2026 te 31 di juli 2029, y ta wordo paga cada trimester. E suma completo lo wordo paga bek na final di e tres añanan. E decreto no ta bisa for di cua fondo di SVb e placa ta sali.

Kico SVb mes ta gana?

E reportenan di SVb mes ta mustra e contraste: Na 2024 SVb a pone placa na deposito na banco local cu un interes di 4,0% te 4,3%. Den e prome trimester di 2026, e depositonan di SVb a duna rond di 4,7% pa aña. Na 2023 y 2024 SVb a cumpra bono di Gobierno di Aruba mes na 6,25% te 6,5%.

Na mei 2026 Gobierno a fia tambe US$160 miyon riba e mercado internacional na 6,29%. Ta berdad cu un prestamo di 10 aña den dollar ta paga mas cu un di 3 aña den florin. Pero SVb su mes depositonan cortico a duna 4,0% te 4,7%.

Riba Afl. 50 miyon, compara cu loke SVb ta gana riba su depositonan, e diferencia ta rond di Afl. 1,5 te 2,5 miyon den tres aña. Compara cu e bononan di Gobierno, e diferencia ta casi Afl. 5 miyon.

SVb por a bisa no

SVb ta un persona huridico (art. 1 di Landsverordening Sociale Verzekeringsbank). E decreto ta duna Minister di Finansa permiso pa fia; e no ta obliga SVb pa presta e placa. Formalmente SVb por a nenga, aunke Gobierno tin poder pa anula decisionnan di SVb (art. 23).

Articulo 14, lid 2 di e mesun ley ta stipula cu placa di un seguro social ta pa e seguro ey so. Un prestamo cu interes no ta mesun cos cu e transferencia di Afl. 12,5 miyon pa AZV na 2005 (AB 2005 no. 26), cu a rekeri un landsverordening aproba pa Parlamento. Pero e caso ey ta mustra cu Parlamento a keda envolvi ora placa di SVb a bai pa Gobierno. Un landsbesluit no ta pasa pa Parlamento.

E otro banda

Tin argumento pa e otro banda. Na 31 di maart 2026 SVb tabatin rond di Afl. 83 miyon cash den cuenta di banco, cu tabata gana solamente 0,4% te 1,5%. Compara cu esey, 3% ta un mehoramento. Pais Aruba ta garantisa SVb (art. 21), y Gobierno ta cita LAFT, cu ta pidi pa e sector colectivo yuda baha e debe di pais. Esaki ta valido, pero no ta splica dicon e interes ta bou di loke SVb mes ta haya riba su depositonan.

Preguntanan cu mester haya contesta

For di cua fondo e Afl. 50 miyon ta sali? SVb a pidi oferta cerca banco local prome cu el a firma, manera el a haci na 2024?

Raad van Toezicht en Advies a duna conseho tocante e prestamo aki? Si ta asina, kico tabata e conseho?

Gobierno a yega di stipula e landsbesluit tocante inversion cu art. 25 AOV y art. 28 AWW ta exigi? Si no, riba ki base SVb ta inverti?

Kico SVb a negocia, y ken a stipula e interes di 3%?

Ta toca Parlamento pa presenta e preguntanan aki na Minister. E representantenan di trahado y di dunado di trabou den Raad van Toezicht en Advies di SVb, cu ta representa e contribuyentenan, tambe tin un rol pa splica con e decision aki a wordo tuma.

Fia placa na Gobierno por ta legitimo. Pero ora e interes ta bou di loke SVb ta gana otro caminda, e contribuyentenan merece sa dicon. E ta un decision prudente?

 

news_item
Click to read more

Evaluacion: Cooperacion na frontera di Aruba a mehora, pero falta di personal ta limita resultado

about 16 hours ago

Cooperacion entre e diferente organisacionnan encarga cu control di frontera na Aruba a mehora durante e ultimo añanan, particularmente na aeropuerto, pero falta di personal y dependencia riba capacidad Hulandes ta sigui limita e posibilidad pa haci e mehoracionnan structural. Esaki ta sali for di un evaluacion amplio di e Protocol Versterking Grenstoezicht, cu a

www.bondia.com
news item

Evaluacion: Cooperacion na frontera di Aruba a mehora, pero falta di personal ta limita resultado

about 16 hours ago

Cooperacion entre e diferente organisacionnan encarga cu control di frontera na Aruba a mehora durante e ultimo añanan, particularmente na aeropuerto, pero falta di personal y dependencia riba capacidad Hulandes ta sigui limita e posibilidad pa haci e mehoracionnan structural. Esaki ta sali for di un evaluacion amplio di e Protocol Versterking Grenstoezicht, cu a ser haci pa Ministerio di Asuntonan Interior y Relacionnan den Reino Hulandes. Un di e hallazgonan notabel pa Aruba ta cu e centro di informacion IC-grens ta consisti pa aproximadamente 80% di personal di Koninklijke Marechaussee (KMar), mientras cu diferente organisacion local cu ta traha na frontera ta enfrenta vacatura.

E protocol a drenta na vigor na 2021 manera un cuadro di cooperacion entre Hulanda, Aruba, Corsou y Sint Maarten. Su meta principal tabata fortalece control di frontera, entre otro pa combati contrabanda, trafico y contrabanda di hende y fluho ilegal di placa, y pa mehora intercambio di informacion entre e diferente organisacionnan envolvi. Hulanda a pone tanto personal di KMar como di Douane Nederland disponibel y a aporta fondo pa diferente inversion.

E evaluacion, fecha april 2026 cu a prepara door di DSP-groep y cu a ser publica recientemente, a analisa funcionamento di e protocol entre februari 2021 y december 2025. Pa Aruba, e investigadornan ta conclui cu e resultado ta particularmente visibel den miho cooperacion y miho escogencia di prioridad, specialmente na aeropuerto. Participacion amplio di diferente instancia a crea mas vision comun di e situacion na frontera y a conduci na un plan di accion revisa cu prioridadnan mas cla. Na mesun momento, implementacion ta keda vulnerabel pa cambio administrativo y pa e cantidad grandi di organisacion cu mester coordina cu otro.

Un di e puntonan cu ta sobresali ta e situacion di IC-grens, e centro caminda informacion relevante pa control di frontera mester ser combina. Na Aruba, diferente instancia ta reuni semanalmente den e contexto aki, cu e intencion di combina informacion di entre otro Cuerpo Policial di Aruba, Inmigracion, Aduana, KMar y Warda Costa. Segun e evaluacion, esaki a contribui na un miho intercambio di informacion y control basa riba riesgo.

E rapport ta menciona como ehempel cu informacion a ser reuni tocante vuelonan considera di riesgo, entre otro vuelonan pa Canada. Esaki a conduci na control integra cu, segun e evaluacion, a duna resultado. E ehempel ta mustra con cooperacion entre diferente servicio por conduci na control mas dirigi, en bes di depende solamente riba control general.

Sinembargo, e composicion di IC-grens ta mustra tambe un di e debilidadnan structural. E evaluacion ta indica cu na Aruba, aproximadamente 80% di e personal cu ta forma parti di IC-grens ta personal di KMar. Esaki ta conecta cu un problema mas amplio den e cooperacion conoci como ‘twinning’, caminda personal Hulandes ta traha hunto cu personal local pa comparti conocemento y experiencia. E forma di cooperacion aki no a logra desaroya manera originalmente a ser planea. Un motibo importante ta cu e organisacionnan local no tin suficiente personal disponibel pa pone banda di e personal Hulandes.

E problema di capacidad no ta limita na IC-grens. E evaluacion ta indica cu tur e servicionan local na frontera di Aruba tin hopi vacatura. Particularmente Aduana ta enfrenta un situacion vulnerabel debi na e falta considerabel di personal. E situacion ta haci no solamente trabao diario mas dificil, sino tambe e posibilidad pa laga empleado participa den training, proyecto conhunto y intercambio di conocemento.

Esaki ta importante pasobra un di e intencionnan di e protocol tabata cu presencia Hulandes no solamente lo aporta capacidad adicional, sino tambe lo contribui na fortalecemento duradero di e organisacionnan local. Ora cu no tin suficiente personal local pa traha banda di KMar of Douane Nederland, transferencia di conocemento ta bira mas dificil y e riesgo ta surgi cu e cooperacion ta depende di personal Hulandes.

Durante e periodo evalua, Aruba a ricibi apoyo considerabel di KMar. E plan tabata conta cu cuatro FTE di e asina yama flexpool di KMar y 29 FTE relaciona cu e protocol. Douane Nederland tambe a aporta capacidad: tres FTE na 2022, 4.4 na 2023 y 5.25 na 2024. E evaluadornan ta señala, sinembargo, cu no tabatin informacion completo y actual disponibel pa determina exactamente cuanto di e capacidad planea a ser uza den practica durante henter e periodo.

Ademas di personal, e protocol a facilita inversion den ekipo y training. Na Aruba y Corsou, capacidad di e ekiponan cu cacho di deteccion a ser amplia cu cacho nobo y training cu apoyo di Aduana. Ekipo di scan tambe a ser amplia, incluyendo scanner pa maleta na aeropuerto y aparato mobil cu por ser uza durante control. A pesar di esaki, controlnan conhunto entre e diferente servicionan na Aruba y Corsou ainda ta tuma lugar solamente ocasionalmente, aunke e evaluacion ta indica cu tin mas atencion pa control basa riba riesgo.

Intercambio di informacion ta otro area caminda tin progreso, pero tambe obstaculo. E protocol a busca pa crea structuranan caminda diferente servicio por comparti inteligencia y identifica riesgo hunto. Na Aruba, sinembargo, e evaluacion a constata cu ainda tin incertidumbre entre e organisacionnan tocante cua informacion por ser comparti legalmente y ken por forma parti di e ekipo. Esaki por limita e funcionamento di un centro cu precisamente ta depende di acceso na informacion di diferente fuente.

Den combatimento contra trafico y contrabanda di hende, Aruba tin tambe structuranan specifico. E evaluacion ta menciona Unidad di Maneho di Migracion, UMM, cu ta haci investigacion, ademas di Coördinatiecentrum Mensenhandel/Mensensmokkel y un unidad special di inteligencia conoci manera JUIMM. E instancianan aki ta forma parti di e cuadro mas amplio di organisacionnan cu tin un rol den vigilancia y investigacion na frontera.

E cantidad grandi di instancia cu ta participa den e cooperacion ta representa un reto adicional pa Aruba. Den e grupo di trabao pa e protocol ta participa organisacionnan di diferente ministerio y sector, incluyendo Husticia, Finanzas, KMar, Warda Costa, Aduana Aruba, Douane Nederland, Cuerpo Policial di Aruba, Inmigracion Aruba, DIMAS, CMMA, Guarda Nos Costa y VDA. Ministerio Publico no tabata miembro di e grupo di trabao durante e periodo evalua, pero a indica interes pa participa.

Segun e evaluacion, proceso di tuma decision na Aruba ta funciona relativamente bon, pero e cantidad grandi di miembro y e diferente interesnan envolvi ta haci planeamento y logra acuerdo mas dificil. Cambio frecuente na nivel di directiva y cambio den prioridad politico tambe por afecta continuidad. A pesar di e dificultadnan aki, Aruba tabata e prome pais y, te final di 2025, e unico di e tres paisnan Caribense involucra cu a adopta un plan di accion revisa. E plan nobo a mantene e liñanan principal, pero a haci escogencianan mas specifico tocante prioridad y proyecto.

E evaluacion no ta conclui cu e protocol a logra reduci criminalidad transfronteriso na Aruba. E investigadornan ta enfatisa cu e metanan original no tabata formula di un manera cu por midi e resultadonan claramente. No tabatin indicador sistematico pa midi, por ehempel, den ki grado contrabanda, trafico di hende of otro forma di criminalidad transfronteriso a baha como resultado directo di e protocol. Monitoreo a concentra principalmente riba recurso y actividad, y menos riba resultado y efecto. P’esey no ta posibel pa atribui cambio den criminalidad directamente na e protocol.

Riba nivel general, e evaluacion ta considera cu e protocol si a aporta balor agrega na Aruba, Corsou y Sint Maarten, pero cu su ambicionnan a ser realisa solamente parcialmente. Apoyo di KMar y Douane Nederland a ser aprecia y cooperacion entre organisacionnan a aumenta, pero e problema structural di capacidad, dificultad pa conserva conocemento y atraso den diferente inversion a limita resultado. Ningun di e tres paisnan a logra cumpli completamente cu tur condicion cu originalmente tabata ser considera necesario pa e fortalecemento.

Pa futuro, e evaluadornan ta recomenda pa e cooperacion continua pa tres aña mas, pero cu condicionnan mas cla. Entre otro, nan ta recomenda meta midibel, un escogencia mas cla entre aporte temporal di personal y transferencia di conocemento, solucion pa problema di capacidad local, gobernacion mas fuerte y un vision di termino largo pa control di frontera.

Pa Aruba, e evaluacion ta mustra tanto progreso como reto cu ainda ta pendiente. Cooperacion entre e diferente servicionan a mehora compara cu comienso di e protocol, intercambio di informacion a avansa y tin ehempelnan di control mas dirigi na aeropuerto. Sinembargo, ainda tin un dependencia grandi riba capacidad Hulandes, mientras cu falta di personal den organisacionnan local ta haci transferencia di conocemento y continuidad mas dificil. E reto awor ta pa fortalece capacidad local, pa asina e mehoracionnan logra durante e protocol por ser manteni riba termino largo.