
about 18 hours ago
Despues di tres luna di retraso riba e fecha priminti y un falta preocupante di informacion di parti di Gobierno, Parlamentario Shailiny Tromp-Lee a manda un serie di 15 pregunta critico na Minister di Labor, Sr. Wendrick Cicilia. Tromp-Lee pa cuestiona e falta di transparencia y e falta di cumplimento cu e mandato di Parlamento

Despues di tres luna di retraso riba e fecha priminti y un falta preocupante di informacion di parti di Gobierno, Parlamentario Shailiny Tromp-Lee a manda un serie di 15 pregunta critico na Minister di Labor, Sr. Wendrick Cicilia. Tromp-Lee pa cuestiona e falta di transparencia y e falta di cumplimento cu e mandato di Parlamento pa introduci e salario minimo pa hoben entrante 1 di januari 2026, un instrumento vital pa brinda proteccion na nos hubennan.
Un promesa kibra
E proceso aki tin su base den un mocion cu a keda aproba unanimamente pa Parlamento dia 1 di september 2025. Den sala di Parlamento e dia ey, Minister Cicilia a duna su palabra formal cu e lo a percura pa e introduccion di un salario minimo pa hoben entrante 1 di januari 2026. Pa e motibo ey, Parlamentario Tromp-Lee a actua di buena fe y a opta pa retira (trek in) un amienda cu e mes a presenta pa percura pa e proteccion aki.
“Awe, nos ta tres luna laat y e hubentud trahado di Aruba ta keda sin e proteccion legal cu nan merece. E silencio di e Minister ta un kiebro di e confianza cu el a pidi Parlamento,” Tromp-Lee a subraya.
“Mi a actua di buena fe y a retira mi amienda basa riba e promesa di e Minister. Awe, tres luna despues di e fecha palabra, nos ta observa un silencio preocupante y un falta di accion total,” Tromp-Lee a expresa. Segun Tromp-Lee e la brinda 3 luna adicional di espacio na Minister y te ainda nada, ni update ni cumplimento.
Falta di transparencia
Segun e Parlamentario, e proceso ta wordo maneha sin duna transparencia of nos por conclui cu nada no ta tumando lugar. Entre september y december 2025, Tromp-Lee a manda carta pa pidi informacion di progreso pero e Minister a scoge pa ignora esaki cual a conduci cu Tromp-Lee mester a manda un recordatorio pidiendo un biaha mas informacion riba e progreso,. Tabata unicamente durante e debate di presupuesto na december ultimo, cu e Minister a admiti cu e proceso a stagna debi na un conseho di SER, cual el a entrega solamente despues di un peticion oficial di e Parlamentario.
“Ta inaceptabel cu Parlamento mester ‘ranca’ informacion for di e Minister riba un topico asina importante. Su deber constitucional ta pa informa Parlamento pro-activamente, algo cu no a sosode den e dossier aki,” e Parlamentario a subraya.
Decision ehecutivo: No tin excusa pa retraso
Tromp-Lee ta aclaria cu e introduccion di e salario minimo pa hoben no mester di un ley nobo, sino unicamente un Landsbesluit, houdende algemene maatregelen (LBham). Esaki ta nifica cu e implementacion ta depende puramente di e firma y e boluntad politico di e Minister.
Ademas, e Parlamentario ta recorda cu e propio departamento di e Minister, Directie Arbeid & Onderzoek (DAO), a conclui den nan nota di september 2025 cu e introduccion ta necesario pa proteha nos hobennan y cumpli cu normanan internacional. Actualmente, Aruba ta keda como e unico pais den henter Reino Hulandes cu te ainda no tin e proteccion legal aki pa su hobennan di 15 pa 17 aña. Algo cu Aruba completo a kere lo bira un realidad y asta a “celebra” e decision dia 1 di September 2025 ora Parlamento a aproba cambio di ley pa introduci un salario minimo pa ora entrante 1 di janauri 2026 y a keda palabra cu riba e mesun fecha lo introduci un salario minimo pa hoben.
15 Pregunta Critico
Den su carta oficial, Tromp-Lee a formula 15 pregunta critico, caminda e ta pidi splicacion riba e silencio di e Minister, y kico ta e “deadline” final pa e Landsbesluit aki drenta na vigor. Alabes e ta puntra dicon e argumentonan di SER a wordo uza pa “freeze” e proceso en bes di implementa un maneho paralelo of bin atende esakinan cu Parlamento.
“E tempo di sconde tras di rapport/consehonan y ignora e mandato di Parlamento a pasa. Nos hubentud no por keda warda mas riba un firma cu mester tawata t’ey caba. Mi ta wardando e contesta di e Minister den un plaso hopi corto,” Tromp-Lee a conclui.

about 18 hours ago
Gobierno di Aruba, representa pa Minister di Educacion, Sra. mr. Gerlien Croes (Futuro), a firma un convenio di colaboracion cu Expertisecenter Onderwijs en Zorg (EOZ) di Boneiro. E convenio aki ta forma parti di un strategia nacional pa fortalece sistema di cuido pa mucha y hoben na Aruba. E colaboracion ta enfoca riba mehoracion di

Gobierno di Aruba, representa pa Minister di Educacion, Sra. mr. Gerlien Croes (Futuro), a firma un convenio di colaboracion cu Expertisecenter Onderwijs en Zorg (EOZ) di Boneiro. E convenio aki ta forma parti di un strategia nacional pa fortalece sistema di cuido pa mucha y hoben na Aruba.
E colaboracion ta enfoca riba mehoracion di calidad di diagnostico, intercambio di conocemento profesional y reduccion di tempo di espera pa muchanan cu tin necesidad di sosten educativo y psicologico.
Meta principal di e colaboracion aki ta pa brinda sosten mas rapido na muchanan cu tin necesidad di yudansa na e momento cu e mas mester dje, segun un comunicado di gobierno.
Segun e comunicado, durante e ultimo aña, e ministerio a inverti structuralmente den fortalece e forma fundamental di e sistema di cuido di nos muchanan riba diferente nivel:
● Expansion di ekipo di MDC cu un psicologo y logopedista;
● Refuerso di inspeccion di enseñansa cu un inspector extra;
● Mas capacidad den Departamento di Enseñansa Aruba;
● Mas trahado social escolar (SMW’er) pa sostene muchanan directamente na scol;
● Reduccion di cantidad di alumnonan pa klas (maximo 24) pa logra mas atencion individual;
E convenio cu EOZ ta agrega un dimension entre Aruba y nos hermana isla Boneiro, unda ta comparti conocemento y experiencia pa sigui profesionalisa e sistema di Aruba.
Segun e convenio, e colaboracion lo enfoca riba:
● Baha y maneha tempo di espera;
● Fortalece uso di Papiamento den diagnostico;
● Desaroyo di metodonan pa dyscalculia;
● Fortalece rol di psicologo di salubridad mental den sistema educativo.
Segun minister Gerlien Croes; “Nos ta traha sistematicamente pa crea un sistema unda ningun mucha no tin cu warda demasiado pa yudansa. E colaboracion aki ta un paso concreto den nos strategia pa pone e bienestar di nos muchanan na prome luga.”
E convenio tin un duracion inicial di dos aña y lo sser evalua pa determina e siguiente fase di colaboracion.

about 18 hours ago
Tin hopi preocupacion bao pueblo tocante costo di bida, y problemanan den futuro cercano door di eventonan geopolitico recientemente. Pero riba un radar mas strategico, nos no mester lubida e factornan di AI & Robotica. Esaki lo por transforma sociedad y trece abundancia inmenso. Pero e reparticion den forma socialmente husto di e abundancia tecnologico

Tin hopi preocupacion bao pueblo tocante costo di bida, y problemanan den futuro cercano door di eventonan geopolitico recientemente. Pero riba un radar mas strategico, nos no mester lubida e factornan di AI & Robotica. Esaki lo por transforma sociedad y trece abundancia inmenso. Pero e reparticion den forma socialmente husto di e abundancia tecnologico aki, ta un aspecto cardinal, strategico pa full mundo, incluso Aruba.
E siman aki, OpenAI — e empresa tras di ChatGPT cu actualmente tin un balor di mas di 800 mil miyon dollar — a lansa un documento importante di 13 pagina titula “Industrial Policy for the Intelligence Age: Ideas to Keep People First.” E documento aki no ta propone con pa crea mas AI. E ta propone con gobiernonan mester prepara nan comunidad pa e cambionan radical cu AI lo trece den e añanan cu ta bin.
Fondo publico di rikesa: tur ciudadano ta gana di AI
E propuesta mas ambicioso den e documento ta e creacion di un Fondo Publico di Rikesa (Public Wealth Fund). E idea ta senciyo: si companianan di AI ta haya miyon di miyon di ganashi, e placa aki no mester keda solamente den man di accionistanan rico. Na lugar di esey, e fondo lo inverti den companianan di AI y industrianan cu ta adopta e tecnologia, y despues distribui e ganashi directamente na tur ciudadano local — manera un dividendo anual.
E modelo ta basa riba e Alaska Permanent Fund, caminda residentenan di Alaska ta ricibi cheque cada aña for di ganashi di petroleo. Un idea cu varios bes mi persona a skirbi over di dje den medio di comunicacion Bon Dia. Pa mi persona, e ta sumamente interesante cu un compania di status manera OpenAI ta publicamente steun un idea asina, manera mi mes a propone den pasado.
Tax riba robot: companianan mester paga nan parti husto
Si un compania substitui 100 trahador cu AI, kico lo pasa cu e belasting cu e trahadornan aki tabata paga? Tur e contribucionnan pa por ehempel SVb, AZV, y entrada di Gobierno lo desaparece. OpenAI ta admiti e problema aki y ta propone un solucion: un tax riba trabao automatisa — loke academiconan y lidernan industrial ta yama un “robot tax.”
E idea (cu Bill Gates tambe a sugeri na 2017) ta cu companianan cu ta usa AI pa reemplasa trahadornan master paga un contribucion na sistema, similar na loke e trahador humano tabata paga. Ademas, OpenAI ta propone cu gobiernonan mester cuminsa “shift” nan base di belasting: menos dependencia riba placa di salario, mas riba ganashi di capital y entrada corporativo. Esey lo sigura cu tur e programanan social cu nos ta depende riba dje tin sosten financiero den un economia automatisa.
Loke tur esaki ta nifica pa Aruba
Aruba ta un economia chikito, fuertemente dependiente riba turismo y importacion. E cambionan cu OpenAI ta bisa ta cu lo bin den futuro cercano, tambe manera mi persona a indica varios bes, esta automatisacion di servicio, AI den hotel y comercio, AI den administracion, lo tin impacto riba nos na Aruba tambe. E preguntanan cu Aruba mester cuminsa haci ta:
Con nos ta sigura cu ganashi di AI den sector turistico ta beneficia trahadornan local y no solamente companianan multinacional?
Tin luga pa un modelo local di “fondo di rikesa” — of participacion di gobierno — den beneficionan di automatisacion?
Ki tipo di re-entrenamiento (reskilling) nos trahadornan mester pa mantene nan posicion relevante den e economia di AI?
E propuestanan di OpenAI ta diseña pa Merca, pero e principio ta universal. Si e hendenan cu ta crea AI ta mira e urgencia di actua aworaki, nos gobierno y nos sindicatonan tambe mester cuminsa e combersacion aki seriamente.

about 18 hours ago
Aruba a ricibi un impulso significativo den su posicion financiero internacional despues di un decision di S&P Global Ratings pa upgrade e rating di credito soberano di e pais di BBB+ pa A-, reflehando e confiansa creciente den e isla su recuperacion economico y su trayectoria fiscal. E upgrade ta marca un logro importante pa

Aruba a ricibi un impulso significativo den su posicion financiero internacional despues di un decision di S&P Global Ratings pa upgrade e rating di credito soberano di e pais di BBB+ pa A-, reflehando e confiansa creciente den e isla su recuperacion economico y su trayectoria fiscal.
E upgrade ta marca un logro importante pa Aruba ya cu e ta sigui recupera di e shock economico causa pa e pandemia di COVID-19. Di acuerdo cu S&P Global Ratings, e mehoracion di e rating ta ser impulsa principalmente pa e recuperacion fuerte di turismo di e isla, un rindimento economico miho cu a spera, y un fortalecemento gradual di finanzas publico.
E rating di credito emiti pa instancianan manera S&P Global Ratings ta sirbi como indicadornan clave di e habilidad di un pais pa cumpli cu su obligacionnan financiero. Nan ta influencia confiansa di inversionista y gastonan di prestamo, haciendo upgrade particularmente relevante pa economianan chikito y habri manera Aruba cu ta depende di financiamento externo.
Den e nucleo di e analisis ta e recuperacion economico rapido y sosteni di Aruba, alimenta pa e resurgimento di turismo, cu ta keda e weso di lomba di e economia di e isla. S&P ta señala cu e yegada di bishitante a recupera fuertemente, den algun caso surpasando e nivelnan pre-pandemia, resultando den aumento di entrada y actividad economico mas amplio.
E recuperacion aki a traduci su mes den mehoracionnan real den finanzas di gobierno. Despues di a conoce deficitnan fiscal grandi durante e pandemia, Aruba a bay den direccion di consolidacion fiscal, cu expectativa di logra surplusnan presupuestario chikito den e proximo añanan. E cambio aki tabata un factor clave cu ta sostene e mehoracion di rating.
S&P Global Ratings ta subraya cu e producto interno bruto di Aruba ya a surpasa e nivelnan pre-pandemia, señalando un recuperacion robusto compara cu hopi otro economia di Caribe. E instancia ta atribui e rindimento aki na e atractividad continuo di e isla como un destinacion turistico, particularmente pa biaheronan for di Merca.
Un otro factor importante cu ta sostene e mehoracion ta e compromiso di gobierno cu disciplina y reforma fiscal. Aruba a tuma pasonan pa fortifica su base di entrada y maneha gastonan mas efectivamente, contribuyendo na mehoracion di resultadonan di presupuesto y un trayecto fiscal mas sostenibel.
Tambe e rapport ta pone enfasis riba e rol di e cuadro institucional di Aruba y su relacion cu Reino Hulandes. Stabilidad politico, continuidad di politica, y cooperacion continuo cu autoridadnan Hulandes ta ser mira como forsa clave cu ta sostene e perfil di credito di e pais.
Durante e pandemia, Aruba a haya sosten financiero substancial di Hulanda den forma di prestamo, cu a yuda stabilisa economia den un momento critico. Mientras cu e fiansanan aki awor ta ser refinancia bao di condicionnan menos faborabel, nan naturalesa concesional inicial a provee espacio di hala rosea esencial pa finanzas publico.
S&P ta remarca cu colaboracion continuo entre Aruba y Hulanda, particularmente den cuadro di reformanan structural acorda, lo keda crucial. E reformanan aki ta dirigi na mehora gobernacion, mehora resiliencia economico, y garantisa sostenibilidad fiscal a largo plaso.
A pesar di e upgrade, e instancia ta subraya cu Aruba ainda ta confronta retonan structural. Principal entre esakinan ta e dependencia pisa di e isla riba turismo, cu ta laga e economia vulnerabel pa shocknan externo manera bahadanan mundial of interupcionnan den demanda di biahe.
E crisis di COVID-19 a expone e vulnerabilidad aki, como cu e collapse den turismo a conduci na un contraccion fuerte den actividad economico y un aumento significante den debe publico. Mientras cu e condicionnan actual ta faborabel, S&P ta adverti cu diversificacion economico limita ta keda un restriccion riba crecemento a largo plaso.
E cuadro monetario di Aruba tambe ta subraya como un factor limitante. E tasa di cambio fiho di e pais pa e dollar Mericano ta provee stabilidad pero ta reduci flexibilidad den responde na shocknan economico, poniendo mas confiansa riba ahuste di politica fiscal.
Riba e frente fiscal, sinembargo, e perspectiva ta mehora. S&P ta proyecta cu debe di gobierno lo baha gradualmente como un parti di GDP, sostene pa crecemento economico y balansa fiscal mehora. E trayectoria abao aki den nivelnan di debe ta un otro elemento clave cu ta sostene e rating mehora.
Tambe e instancia ta mustra riba e fondo di pensioen di sector publico di Aruba como un factor stabilisante. Cu activonan significante inverti den exterior, e fondo ta provee un buffer financiero cu ta yuda compensa e obligacionnan di gobierno y ta fortalece e balansa general.
Mientras cu e mehoracion di BBB+ pa A- a aumenta confiansa, S&P Global Ratings ta mantene un posicion cauteloso, señalando cu movemento di rating den futuro lo depende di e habilidad di e pais pa sostene su progreso actual. Crecemento economico continuo, adhesion na metanan fiscal, y implementacion exitoso di reformanan lo ta esencial pa mantene of mehora e rating mas aleu.
Na mesun momento, riesgonan di bahada ta keda. Un bahada den turismo, rindimento economico mas debil, of contratempo den consolidacion fiscal por pone presion riba finanzas publico y potencialmente afecta e rating den futuro. Di mesun manera, cualkier deterioro den cooperacion cu Hulanda por mina esfuersonan di reforma y confiansa di inversionistanan.
E significacion mas amplio di e upgrade ta sinta den su impacto potencial riba e condicionnan di financiamento di Aruba. Un rating di credito mas halto tipicamente ta traduci den gastonan di fiansa mas abao, loke ta permiti e gobierno pa haya acceso na mercadonan di capital internacional riba condicionnan mas faborabel. Esaki, na su turno, por crea espacio fiscal adicional pa inversion publico y programanan social.
Pa negoshi y inversionistanan, e upgrade ta sirbi como un señal positivo di Aruba su stabilidad economico y perspectivanan di crecemento. E por encurasha aumento di inversion y reforsa confiansa den e isla como un partner economico confiabel den e region.
S&P ta señala tambe cu ta premira cu e crecemento economico di Aruba lo sigui, aunke na un ritmo mas modera compara cu e rebate rapido mira inmediatamente despues di e pandemia. Segun cu inversionnan grandi relaciona cu turismo ta keda completa, crecemento lo depende mas y mas di demanda sosteni y e habilidad di e isla pa keda competitivo como destinacion.
Esfuersonan pa fortalece e sistema di impuesto y amplia fuentenan di entrada tambe ta ser spera di hunga un rol den sostene sostenibilidad fiscal. Medidanan manera ahustenan na belasting indirecto ta parti di e strategia di gobierno pa mehora cobramento di entrada, aunke reformanan mas amplio, incluyendo e introduccion di un belasting riba balor agrega, a keda posponi.
Den su evaluacion, S&P Global Ratings ta presenta e mehoracion como un refleho di tanto logronan recien como expectativanan pa futuro. Aruba su recuperacion fuerte, mehoracion di rindimento fiscal, y ambiente institucional stabiel a crea un fundeshi solido, pero pa mantene e trayectoria aki lo rekeri disciplina di politica continuo y reforma structural.
Pa Aruba e cambio di BBB+ pa A- ta representa mas cu un ahustacion tecnico. E ta señala confiansa renoba di mercadonan internacional y ta enfatisa e progreso haci den nabega un di e periodonan economico mas dificil den historia recien.
Segun e isla ta wak pa dilanti, e enfoke lo keda riba consolida ganashi, atende vulnerabilidadnan structural, y garantisa cu crecemento economico ta traduci den resiliencia a largo plaso. E rating actualisa ta provee un punto di salida positivo, pero e caminda pa dilanti lo depende di esfuersonan sosteni pa fortalece economia y finanzas publico den un ambiente global cu ta birando mas y mas insigur.

about 18 hours ago
Varios ciudadano a expresa nan descontento recientemente tocante e manera cu careteranan ta ser drecha na Aruba, cuestionando pakico algun caretera ta haya mantencion mas cu un biaha, mientras otro careteranan, cu segun nan ya tin hopi tempo den mal estado, ta keda sin atencion. Segun e algun ciudadano a expresa, tin situacion caminda algun

Varios ciudadano a expresa nan descontento recientemente tocante e manera cu careteranan ta ser drecha na Aruba, cuestionando pakico algun caretera ta haya mantencion mas cu un biaha, mientras otro careteranan, cu segun nan ya tin hopi tempo den mal estado, ta keda sin atencion.
Segun e algun ciudadano a expresa, tin situacion caminda algun caretera ta ser drecha mas cu un biaha, mientras otro careteranan den diferente bario no ta haya reparacion na tempo. Esaki a crea percepcion den comunidad cu e proceso di seleccion no ta cla of husto.
Adicionalmente, algun ciudadano a mustra disgusto pa motibo cu durante e bishita di Su Mahestad Rey Willem-Alexander, tabata visibel cu infrastructura den e rutanan cu e Rey a pasa a haya mantenemento rapido. Segun nan, esaki ta contrasta cu careteranan den diferente bario cu pa hopi tempo ta wardando pa ser drecha.
Bon Dia Aruba a tuma contacto cu Departamento di Obra Publico (DOW) pa haya mas claridad riba e proceso cu ta determina cual caretera ta ser drecha of asfalta prome, si tin prioridad, y con ta ser dicidi entre yena buraco of haci reparacion completo di un caretera.
Den un reaccion, representante di DOW a confirma cu careteranan principal tin prioridad den e proceso di mantencion. Entre otro, nan a menciona rutanan importante manera caretera pa aeropuerto, L.G. Smith Boulevard y e area di hotelnan como ehempel di careteranan cu ta haya atencion prome.
Pa loke ta trata reparacion di buraconan, DOW a indica cu esaki por tuma lugar na cualkier momento, dependiendo di disponibilidad di material manera asfalt. Segun nan, no tin un momento fiho pa esaki, sino e decision ta basa riba condicionnan practico y disponibilidad.
Pa loke ta criterio pa asfalta un caretera completamente, DOW a indica cu varios factor ta ser considera. Entre nan ta e tipo di caretera, e condicion actual di e wegdek (superficie di caretera), e frecuencia di reparacionnan anterior, e edad di e asfalt, y tambe e reparticion geografico.
Mientras DOW ta mantene cu tin criterio cla pa determina prioridad, hopi ciudadano ta sigui insisti cu tin careteranan den estado critico cu mester atencion urgente. Nan ta enfatisa cu mas aleu di planificacion y criterio tecnico, tin un necesidad inmediato pa atende situacionnan cu por representa peliger pa conductor y peatonnan. Pa nan, e cuestion principal ta no solamente con ta scoge cual caretera pa drecha, sino cu e ritmo di e reparacionnan mester acelera pa preveni mas daño, accidente y frustracion den comunidad.